Vandaag vond het werkbezoek plaats van de Noordelijke Staten aan de Eerste Kamer. Rond het thema “bereikbaarheid van zorg” hield ik de volgende inleiding in de plenaire zaal:

Inleiding “fusies zorginstellingen (in dunbevolkte gebieden)”
Bereikbaarheid van de zorg in relatie tot fusies: Elke zorg op goede afstand!

Belangrijk bij zorg zijn de zogenaamde 4 B’s: Beschikbaarheid, Bereikbaarheid, Betaalbaarheid & Betrouwbaarheid.

Ik wil daar vandaag het thema “Bereikbaarheid” even uitlichten, omdat gebleken is dat daar problemen ontstaan in dunbevolkte gebieden. Ik zal eerst een korte inleiding geven over de bevolkingssamenstelling in Drenthe, en vervolgens een oplossingsrichting presenteren waar we gezamenlijk, als provinciale en Rijksoverheid aan moeten denken om bereikbaarheid van zorg te garanderen voor onze burgers. Ten slotte zal ik de sluiting van de afdeling acute verloskunde in Meppel kort weergeven als casus waar een aantal lessen uit te trekken is.

Bevolkingssamenstelling
De kwaliteit van zorg in brede zin, bereikbaar voor iedereen, is onlosmakelijk verbonden met het thema leefbaarheid in Drenthe. Krimpregio’s zijn vaak ook vergrijzende regio’s. Ouderen willen graag thuis blijven wonen en jongeren trekken van het landelijk gebied naar de steden. Het aantal 65-plussers zal in Drenthe tot 2040 met 62.500 sterk toenemen, een toename van 72%. Hun aandeel in de totale bevolking zal stijgen van 18 naar 31%.
De relatief sterke vergrijzing in combinatie met de ontgroening zetten extra druk op de beschikbaarheid en bereikbaarheid van zorgvoorzieningen en daarmee de leefbaarheid in dunbevolkte regio’s. Dit is waarom Drenthe dit thema vandaag naar voren heeft geschoven.

Spreiding
Maak een landelijk plan van zorgvoorzieningen. Als je afwacht sluit er hier een ambulancepost, daar een verloskundigenpost en heb je straks een gatenkaas van zorgvoorzieningen. Balans tussen concentratie en bereikbaarheid. Concentratie van zorg kan leiden tot kwaliteitsverbetering, maar het maximaal oprekken van de bereikbaarheidsnormen kan geen wenselijke situatie opleveren. Er dient dus een goede leidraad te zijn waarmee een herstructurering wordt opgezet.

“Zorgwinkelcentrum” als oplossing
Mobiliteit van burgers neemt al jaren toe en dat zal nog wel even doorgaan. Daarmee zijn zorgvragers ook steeds meer bereid om zorg van verder weg te halen.

De Sociaal-Economische Raad heeft eerder geadviseerd om op toegankelijkheid te letten en waar mogelijk te combineren. Te denken is dan aan huisartsenposten plus: waar gespecialiseerde huisartsen zitten met gespecialiseerde verpleegkundigen, “superverpleegkundigen”, en eventueel een paar ziekenhuisbedden. Allerlei technische apparatuur tot zijn beschikking zoals röntgenapparatuur, een onderzoeks- en behandelkamer maar ook een snelle internetverbinding met specialistische professionals op afstand voor consultatie en feedback. Dergelijke posten kunnen taken overnemen van ziekenhuizen. Denk bijvoorbeeld aan hartcontroles. Zorgbelang Drenthe noemt dit een “zorgwinkelcentrum”.

Vijf typen zorgvragen
Zij onderscheiden vijf typen zorgvragen. Elk type vraag heeft zijn eigen behoefteniveau en de schaal waarop dit het best kan worden ingericht verschilt ook per type. Dit biedt mogelijkheden om én efficiënter te werken en tóch de zorg zo nabij te organiseren als de zorgvrager dat verlangt.

1. Algemene informatieve (zorg)vragen
Informatieve vragen over algemene zorgonderwerpen (bv. wat is de ziekte van Alzheimer? hoe is het stelsel van de gezondheidszorg ingericht? waar kan ik terecht met vragen over de thuiszorg?). Telefonisch of via internet bij zorgwinkelcentrum. Kwaliteit van de informatie en de organisatie van de beschikbaarheid zijn aandachtspunten.

2. Preventieve zorgvragen
Vragen over dingen die men ‘kunnen’ overkomen (wat te doen bij een dreigende griepepidemie, mogelijke gevolgen van straling na een ramp met een kerncentrale e.d.) hoe zij moeten leven in een bepaalde fase van hun leven waarvoor zij preventieve maatregelen willen nemen. Hiervoor kunnen zij ook telefonisch of digitaal terecht en dan zo nodig worden doorgeleid naar de basiszorgarts of allerlei andere specialistische centra.

3. Enkelvoudige zorgvragen
Het gaat hierbij om enkelvoudige zorgproblemen die een individuele afhandeling vereisen, dichtbij in het zorgwinkelcentrum. Het kan ook gaan om vragen over aandoeningen die diepgaander diagnose, mogelijk meer onderzoek en behandeling vereisen. Hiervoor kan men het beste fysiek of interactief terecht bij een van de basiszorgartsen die in het primaire zorgwinkelcentrum hun praktijk hebben.

4. Acute zorgvragen
Acute ‘zorgvragen’ die geen uitstel dulden. In Nederland is het bij wet zo geregeld dat wanneer 112 gebeld wordt er altijd binnen vijftien minuten een ambulance ter plaatse moet zijn die acute hulp kan verlenen. De norm van vijftien minuten aanrijdtijd voor spoedzorg impliceert dat er over een provincie als Drenthe een heel netwerk van ambulancezorg is uitgelegd dat centraal via de regionale meldkamer wordt aangestuurd. Uitgaande van de wens om ook een dekkend netwerk te hebben voor de basiszorg is wenselijk dat de spoedzorg geïntegreerd wordt met de gewenste zorgwinkelcentra.

5. Complexe en chronische zorgvragen
Dat betekent concreet dat de ziekte of aandoening langer gaat duren en niet meer overgaat. Dat kan op iedere leeftijd voorkomen maar gezien de menselijke levensloop hebben ouderen per definitie meer chronische zorgvragen. Behandeling kan bestaan uit standaardbezoeken, leefstijladviezen en zelfmanagement. Vaak ook een psychische en sociale kant. Deze zorgvragen vereisen antwoorden die het domein van de fysieke zorg overstijgen en meestal te maken hebben met het totale welzijn van de patiënt.

Het idee dat iedere soort zorg op een juist niveau dient te worden verzorgd klinkt vrij logisch. Toch moet met het inrichten hiervan zorgvuldig worden omgegaan. De bevolking heeft – terecht of onterecht – al snel het idee dat de zorg in de regio er op achteruit gaat. Een voorbeeld van hoe het niet moet, is de sluiting van de acute verloskunde in Meppel.

Verloskunde
Het Diaconessenhuis Meppel is een middelgroot streekziekenhuis (~330 bedden), waar nagenoeg alle specialismen vertegenwoordigd zijn. Regiofunctie: Meppel, Staphorst, Steenwijkerland, Westerveld, De Wolden en Zwartewaterland.

Na een fusie tussen de maatschappen gynaecologie in Meppel en Zwolle, volgde het plan om de afdeling acute verloskunde in Meppel te sluiten. Er zouden te weinig gynaecologen zijn om 24-uursdiensten mogelijk te kunnen maken, en te weinig bevallingen om het aantrekken van extra gynaecologen te rechtvaardigen.

Onduidelijk waren op dat moment de consequenties voor algemene spoedeisende hulp en de 24-uurszorg door kinderartsen. Ook vreesde men voor langere aanrijtijden en meer thuisbevallingen en “bermbaby’s”, vanwege de dan langere rijtijden. Dit leidde tot grote maatschappelijke onrust.

Maximale norm voor verloskunde is 45 minuten, en CdK Tichelaar noemde Drenthe in een open brief aan premier Rutte al schertsend een “45-minuten-provincie”.

Er was op dat moment reeds overleg gaande om tot een gezamenlijke regiovisie op de zorg te komen, die dient als advies aan de minister. Een kader om te komen tot realisatie van goede, bereikbare, zorg. De eenzijdige aankondiging van het sluiten van de afdeling verloskunde doorkruisde dat proces.

Regie
De grote vraag rond bereikbaarheid van zorg blijft de regierol. Wie moet op welke manier een rol spelen om die bereikbaarheid ook daadwerkelijk tot stand te brengen en/of te behouden?

Grotere zorgwinkelcentra zijn een wenkend perspectief, een stip op de horizon. Maar hoe garandeer je bereikbaarheid van de zorg, ook voor mensen die minder mobiel en minder zelfredzaam zijn?

Den Haag. Bindende normen.
De systeemverantwoordelijkheid voor de zorg ligt bij het Rijk, maar gemeenten en provincies hebben er vanuit het oogpunt van leefbaarheid belang bij dat de zorgvoorzieningen in de regio optimaal ingericht zijn. Beschikbaarheid van ziekenhuiszorg staat onder druk.

Regiovisie
Gisteren vond een overleg plaats in de Havixhorst, geïnitieerd door Commissaris der Koningin Tichelaar en Burgemeester Westmaas met alle betrokken partijen rond de afdeling verloskunde in Meppel, een overleg dat in de volksmond al snel het “Ooievaarsberaad” gedoopt werd. Regionaal overleg met ketenpartners én bevolking. Nu datum 1 juli toch weer ingetrokken. Over veertien dagen overleg met alle partners. Feitelijk is iedereen het er wel over eens dat dit overleg gevoerd had moeten worden aan het begín van het traject, en niet nadat men voor een voldongen feit was geplaatst.

Lokaal maatwerk
Zou “moeten” bij fusies zorginstellingen in dunbevolkte gebieden. Blij dat iedereen dat nu inziet. Laat Meppel en Drenthe een voorbeeld zijn en in gelijksoortige gevallen in de rest van Nederland iedereen gelijk om tafel gaan. De vraag is: hoe regelen we dit?

           De PvdA kiest een nieuwe ‘leider’. Nou ja, eigenlijk ligt het anders; de leden van de PvdA kiezen de leider van de fractie in de Tweede Kamer. Dit doen ze door middel van een referendum. Er hebben zich vijf kandidaten gemeld, waarvan er waarschijnlijk twee niet eens de reputatie hebben om de fractie te kunnen leiden. De fractieleider wordt verkozen door een referendum. Kijkend naar de vorige soortgelijke verkiezingen (Rutte vs. Verdonk) en de context van de PvdA vóór dit referendum, kunnen we niks anders concluderen dan dat dit referendum slopende gevolgen zou kunnen hebben. Aangezien de strijd binnen de PvdA uitgebreid aan bod is gekomen, richt ik mij op de referenda. Om dit te doen plaats ik hieronder het al eens eerder (23 december 2011) verschenen stuk over referenda. Lees en oordeel zelf.

           Het is bijna het einde van het jaar en dat betekent dat allerlei media lijstjes op gaan stellen. De beste politicus, de beste reclame, de beste sportman, het beste radioprogramma en de beste tv-show van het jaar of seizoen. Gewoon een selectie van de rijtjes die de afgelopen maanden de revue zijn gepasseerd. Vooral dit jaar was er echter een storm aan kritiek op de winnaars. Tegelijkertijd zien we de laatste jaren juist een roep om meer democratie via referenda. In dit stuk zal ik proberen uit te leggen waarom ik ‘nee’ stem tegen de meeste vormen van referenda.

           Het begon met de uitreiking van de Gouden Televizierring in oktober. Van de drie kandidaten – Wie is de Mol?, The Voice of Holland en Voetbal International – waren alle experts het er over eens dat Voetbal International van de drie het slechtste programma was. Wie is de Mol? was al jaren een genomineerde voor deze televisieprijs, maar had nog nooit gewonnen. The Voice of Holland was een nieuwkomer in televisieland en was niet alleen commercieel een groot succes, maar door de nieuwe vorm van het organiseren van een talentenjacht bood het een nieuw product aan in de televisiegids. Toch won Voetbal International. Waarom? Sommigen beweren dat Voetbal International live reclame kon maken. Bovendien is het programma opgezet door het gelijknamige tijdschrift en had het dus een breder publiek om campagne voor zichzelf te voeren. Als gevolg hiervan wilden sommigen direct dat er een vakjury zou komen, en deze zo over het beste programma moeten beslissen, daar waar nu kijkers kunnen stemmen voor hun favoriet. Zo zou kwaliteit boven democratie gaan.

           Dan was er laatst ook ophef over de uitverkiezing tot Sportman van het Jaar. Van de twee grootste kanshebbers – turner Epke Zonderland en schaatser Bob de Jong – won de eerste. De sporters in de zaal konden allemaal hun stem uitbrengen. Epke Zonderland won, ondanks dat hij het afgelopen seizoen geen grote prijzen in de wacht had gesleept. De Jong had dit wél, maar greep dus naast de trofee. Wat overbleef was een discussie of de stemvorm van de verkiezing niet moest veranderen, want de keuze was toch echt niet goed. Zeker niet beschouwende de prijzen die beide sporters binnen hadden gesleept.

           De discussie over de ‘juiste’ uitkomst van deze verkiezingen staat eigenlijk haaks op het laatste decennium in de politiek. Daar willen burgers juist méér invloed op uitoefenen. D66 wilde de gekozen burgmeester, de PVV wil een referendum over Griekenland en GroenLinks wil zelfs een referendum over een kerncentrale. We zien dus een hang naar referenda. Dit terwijl het bij politiek om belangrijke zaken van nationaal belang gaat.

           Ik ben zelf tegen bindende en adviserende referenda, omdat het altijd een keuze is tussen ‘ja’ en ‘nee’. Een genuanceerd verhaal is niet mogelijk bij een referendum, tenzij er referenda worden gehouden over hele specifieke kwesties met hele specifieke oplossingen. Zoiets is alleen onaantrekkelijk voor kiezers omdat het allemaal ‘een pot nat’ is. Het gevaar van referenda ligt juist in de massa. De massa staat niet open voor een genuanceerd verhaal, maar voor spektakel. Dan verandert een referendum al snel in een show tussen het ‘ja’-kamp en het ‘nee’-kamp. Het betrekt de bevolking wel bij de besluitvorming, maar als dat ten koste gaat van de inhoud, pas ik daar liever voor.

           Bovendien, politici en ambtenaren zijn – algemeen genomen – voorbereid om hun vak te beoefenen, omdat hun vak van belang is voor de hele maatschappij. Dus; waarom zouden wij ons willen bemoeien met het beleid van die politici door hen in de weg te lopen met een referendum? Zíj hebben verstand van hun vak. Wij gaan ons toch ook niet bemoeien met de ingrediënten van het brood van de bakker, omdat wij het brood kopen? Of met het vlees van de slager? We kunnen kiezen wat we willen en als het product ons niet bevalt gaan we naar een andere bakker of slager, dus ook naar een andere politieke partij. We kiezen onze volksvertegenwoordigers op lokaal, provinciaal, nationaal en europees niveau en laten we het daarbij laten. Het is minder democratisch, maar wel beter voor de kwaliteit van de besluiten. Schoenmaker, blijf bij je leest.

           Bij verkiezingen zoals de Televiezierring of Sportman van het Jaar is bewust gekozen voor een democratische opzet. Als de winnaar, zoals net besproken, dan niet voldoet aan de verwachtingen is dat het risico van het keuzemodel. Het is de keuze van de massa, die makkelijk te manipuleren is. Alleen zijn die twee verkiezingen ‘spelletjes’ en gaat het niet om landsbelang. Met het landsbelang hoort de massa niet te ‘spelen,’ maar dat is wel wat referenda veroorzaken. De massa kiest haar volksvertegenwoordigers en die verstaan, samen met hun ambtenaren,  hun vak. Als we hun de keuzes laten maken is het misschien minder democratisch, maar staan hun besluiten wel voor kwaliteit. Op de vraag ‘Referenda: ja of nee?’ is mijn antwoord: nee.

           De PvdA kiest een nieuwe ‘leider’. Nou ja, eigenlijk ligt het anders; de leden van de PvdA kiezen de leider van de fractie in de Tweede Kamer. Dit doen ze door middel van een referendum. Er hebben zich vijf kandidaten gemeld, waarvan er waarschijnlijk twee niet eens de reputatie hebben om de fractie te kunnen leiden. De fractieleider wordt verkozen door een referendum. Kijkend naar de vorige soortgelijke verkiezingen (Rutte vs. Verdonk) en de context van de PvdA vóór dit referendum, kunnen we niks anders concluderen dan dat dit referendum slopende gevolgen zou kunnen hebben. Aangezien de strijd binnen de PvdA uitgebreid aan bod is gekomen, richt ik mij op de referenda. Om dit te doen plaats ik hieronder het al eens eerder (23 december 2011) verschenen stuk over referenda. Lees en oordeel zelf.

           Het is bijna het einde van het jaar en dat betekent dat allerlei media lijstjes op gaan stellen. De beste politicus, de beste reclame, de beste sportman, het beste radioprogramma en de beste tv-show van het jaar of seizoen. Gewoon een selectie van de rijtjes die de afgelopen maanden de revue zijn gepasseerd. Vooral dit jaar was er echter een storm aan kritiek op de winnaars. Tegelijkertijd zien we de laatste jaren juist een roep om meer democratie via referenda. In dit stuk zal ik proberen uit te leggen waarom ik ‘nee’ stem tegen de meeste vormen van referenda.

           Het begon met de uitreiking van de Gouden Televizierring in oktober. Van de drie kandidaten – Wie is de Mol?, The Voice of Holland en Voetbal International – waren alle experts het er over eens dat Voetbal International van de drie het slechtste programma was. Wie is de Mol? was al jaren een genomineerde voor deze televisieprijs, maar had nog nooit gewonnen. The Voice of Holland was een nieuwkomer in televisieland en was niet alleen commercieel een groot succes, maar door de nieuwe vorm van het organiseren van een talentenjacht bood het een nieuw product aan in de televisiegids. Toch won Voetbal International. Waarom? Sommigen beweren dat Voetbal International live reclame kon maken. Bovendien is het programma opgezet door het gelijknamige tijdschrift en had het dus een breder publiek om campagne voor zichzelf te voeren. Als gevolg hiervan wilden sommigen direct dat er een vakjury zou komen, en deze zo over het beste programma moeten beslissen, daar waar nu kijkers kunnen stemmen voor hun favoriet. Zo zou kwaliteit boven democratie gaan.

           Dan was er laatst ook ophef over de uitverkiezing tot Sportman van het Jaar. Van de twee grootste kanshebbers – turner Epke Zonderland en schaatser Bob de Jong – won de eerste. De sporters in de zaal konden allemaal hun stem uitbrengen. Epke Zonderland won, ondanks dat hij het afgelopen seizoen geen grote prijzen in de wacht had gesleept. De Jong had dit wél, maar greep dus naast de trofee. Wat overbleef was een discussie of de stemvorm van de verkiezing niet moest veranderen, want de keuze was toch echt niet goed. Zeker niet beschouwende de prijzen die beide sporters binnen hadden gesleept.

           De discussie over de ‘juiste’ uitkomst van deze verkiezingen staat eigenlijk haaks op het laatste decennium in de politiek. Daar willen burgers juist méér invloed op uitoefenen. D66 wilde de gekozen burgmeester, de PVV wil een referendum over Griekenland en GroenLinks wil zelfs een referendum over een kerncentrale. We zien dus een hang naar referenda. Dit terwijl het bij politiek om belangrijke zaken van nationaal belang gaat.

           Ik ben zelf tegen bindende en adviserende referenda, omdat het altijd een keuze is tussen ‘ja’ en ‘nee’. Een genuanceerd verhaal is niet mogelijk bij een referendum, tenzij er referenda worden gehouden over hele specifieke kwesties met hele specifieke oplossingen. Zoiets is alleen onaantrekkelijk voor kiezers omdat het allemaal ‘een pot nat’ is. Het gevaar van referenda ligt juist in de massa. De massa staat niet open voor een genuanceerd verhaal, maar voor spektakel. Dan verandert een referendum al snel in een show tussen het ‘ja’-kamp en het ‘nee’-kamp. Het betrekt de bevolking wel bij de besluitvorming, maar als dat ten koste gaat van de inhoud, pas ik daar liever voor.

           Bovendien, politici en ambtenaren zijn – algemeen genomen – voorbereid om hun vak te beoefenen, omdat hun vak van belang is voor de hele maatschappij. Dus; waarom zouden wij ons willen bemoeien met het beleid van die politici door hen in de weg te lopen met een referendum? Zíj hebben verstand van hun vak. Wij gaan ons toch ook niet bemoeien met de ingrediënten van het brood van de bakker, omdat wij het brood kopen? Of met het vlees van de slager? We kunnen kiezen wat we willen en als het product ons niet bevalt gaan we naar een andere bakker of slager, dus ook naar een andere politieke partij. We kiezen onze volksvertegenwoordigers op lokaal, provinciaal, nationaal en europees niveau en laten we het daarbij laten. Het is minder democratisch, maar wel beter voor de kwaliteit van de besluiten. Schoenmaker, blijf bij je leest.

           Bij verkiezingen zoals de Televiezierring of Sportman van het Jaar is bewust gekozen voor een democratische opzet. Als de winnaar, zoals net besproken, dan niet voldoet aan de verwachtingen is dat het risico van het keuzemodel. Het is de keuze van de massa, die makkelijk te manipuleren is. Alleen zijn die twee verkiezingen ‘spelletjes’ en gaat het niet om landsbelang. Met het landsbelang hoort de massa niet te ‘spelen,’ maar dat is wel wat referenda veroorzaken. De massa kiest haar volksvertegenwoordigers en die verstaan, samen met hun ambtenaren,  hun vak. Als we hun de keuzes laten maken is het misschien minder democratisch, maar staan hun besluiten wel voor kwaliteit. Op de vraag ‘Referenda: ja of nee?’ is mijn antwoord: nee.

Vandaag maakte het Zeeuwse energiebedrijf Delta bekend dat ze voorlopig afziet van de bouw van een tweede kerncentrale bij Borssele. “In de afgelopen tijd is gebleken dat de combinatie van de financiële crisis, de hoge investeringen die nodig zijn voor een kerncentrale, het huidige investeringsklimaat en de huidige overcapaciteit op de elektriciteitsmarkt met lage energieprijzen, moet leiden tot de conclusie dat voorlopig geen kerncentrale kan worden gebouwd” laat het bedrijf weten in de Provinciale Zeeuwse Courant.

Het is goed dat bij Delta nu ook de realiteit begint door te dringen. Er zijn nog nooit kerncentrales gebouwd zonder overheidssubsidie en de kosten voor sloop en opslag van afval worden via overheden op de samenleving afgewenteld. Dus kernenergie, is gevaarlijk, duur en overbodig.

Delta spreekt over een ‘voorlopig’ uitstel waarbij de plannen voor een tweede kerncentrale de komende 2 tot 3 jaar niet worden doorgezet. Delta zegt nu dat de plannen weer worden opgepakt zodra de omgevingsfactoren verbeteren. Dat is natuurlijk logisch omdat het bedrijf niet binnen een half jaar tijd een draai kan verkopen van zeker doorzetten van een tweede kerncentrale (met alle bijbehorende kosten) naar toch maar geen nieuwe centrale. Maar dit uitstel kan maar tot één ding leiden: afstel.

Dat is goed nieuws voor Zeeland, goed nieuws voor het milieu en goed nieuws voor komende generaties. Hopelijk heeft Delta niet al te lang nodig om zo ver te komen het plan definitief af te blazen, zodat we nu zo snel mogelijk werk kunnen gaan maken van de sluiting van Borssele (laten we nog maar één keer zeggen “1”).

Vandaag maakte het Zeeuwse energiebedrijf Delta bekend dat ze voorlopig afziet van de bouw van een tweede kerncentrale bij Borssele. “In de afgelopen tijd is gebleken dat de combinatie van de financiële crisis, de hoge investeringen die nodig zijn voor een kerncentrale, het huidige investeringsklimaat en de huidige overcapaciteit op de elektriciteitsmarkt met lage energieprijzen, moet leiden tot de conclusie dat voorlopig geen kerncentrale kan worden gebouwd” laat het bedrijf weten in de Provinciale Zeeuwse Courant.

Het is goed dat bij Delta nu ook de realiteit begint door te dringen. Er zijn nog nooit kerncentrales gebouwd zonder overheidssubsidie en de kosten voor sloop en opslag van afval worden via overheden op de samenleving afgewenteld. Dus kernenergie, is gevaarlijk, duur en overbodig.

Delta spreekt over een ‘voorlopig’ uitstel waarbij de plannen voor een tweede kerncentrale de komende 2 tot 3 jaar niet worden doorgezet. Delta zegt nu dat de plannen weer worden opgepakt zodra de omgevingsfactoren verbeteren. Dat is natuurlijk logisch omdat het bedrijf niet binnen een half jaar tijd een draai kan verkopen van zeker doorzetten van een tweede kerncentrale (met alle bijbehorende kosten) naar toch maar geen nieuwe centrale. Maar dit uitstel kan maar tot één ding leiden: afstel.

Dat is goed nieuws voor Zeeland, goed nieuws voor het milieu en goed nieuws voor komende generaties. Hopelijk heeft Delta niet al te lang nodig om zo ver te komen het plan definitief af te blazen, zodat we nu zo snel mogelijk werk kunnen gaan maken van de sluiting van Borssele (laten we nog maar één keer zeggen “1”).

Energiebedrijf Delta is een grote klant kwijt in Zeeland. Aluminium smelterij Zalco, vlakbij de kerncentrale Borsele. De aluminium smelterij verbruikte net zo veel als de kerncentrale opwekte, 450 MW. Een gigantisch verbruik, maar zo werkt een aluminium fabriek nu eenmaal. … Lees verder →

In de raadsvergadering van december is een motie aangenomen waarin de gemeente Ede zich keert tegen het opslaan van kernafval in Ede. Dit ging niet zonder slag of stoot. Zo werd door de VVD het emotionele argument aangevoerd dat je dan ook mensen die afhankelijk zijn van radiofarmacie voor de bestrijding van kanker, niet meer kunt helpen. Onzin, want het gaat alleen om afval uit kerncentrales voor energieopwekking. De wethouder maakte het nog bonter door te stellen tegen de motie te zijn omdat hij het een uitvloeisel van de milieulobby vond. In de voorbijgaande weken had hij vele mails ontvangen via een website van een natuurorganisatie. Hij zag dit als spam, als lastig dus, en gebruikte dat als argument om tegen te zijn! De SGP spande echter de kroon door te stellen dat goed rentmeesterschap betekent dat je er voor zorgt dat de generaties na ons ook energie hebben en je er daarom voor moet zorgen dat er een tweede kerncentrale komt. Het mag gezien worden als de dwaling van het jaar. Alsof je met het opslaan van radioactief kernafval in de grond de generaties na ons niet opzadelt met een probleem.

Voor degenen die nog al badinerend deden over de motie omdat deze ver voor de zaken vooruit zou lopen breng ik toch even in herinnering dat de regering dit jaar 4 gebieden heeft aangewezen om kernafval op te slaan. En Ede ligt in een van die gebieden. Daarnaast loopt een discussie over het bouwen van een tweede kerncentrale. Een van de problemen waar de minister tegenaan loopt is dat hij het kernafval van die centrale niet kwijt kan. Om tegenstanders de wind uit de zeilen te nemen, is het vanuit het standpunt van de minister mooi als hij kan aangeven dat dit geen probleem is omdat hij immers voldoende plaatsen heeft waar het afval in de grond kan worden opgeborgen. Als alle gemeenten die in de aangewezen gebieden liggen een motie aannemen waar in staat dat de minister in die gemeente zijn kernafval niet kwijt kan, kan dat argument niet gebruikt worden voor een tweede kerncentrale. Dit niet willen zien is misschien naïef, dit wel willen zien getuigt in ieder geval van inzicht en pro-actief handelen.

En zij die de motie bestempelen als Nimby of zoals ik liever schrijf Nivea, "niet in voor en achtertuin", omdat we toch ergens heen moeten met het kernafval, accepteren veel te snel dat er een tweede kerncentrale moet komen. De beste manier om kernafval te voorkomen, is om geen kerncentrales te hebben. De natuur geeft ons al voldoende mogelijkheden om energie op te wekken. Met dank aan de zon, de wind en het water.

            Het is bijna het einde van het jaar en dat betekent dat allerlei media lijstjes op gaan stellen. De beste politicus, de beste reclame, de beste sportman, het beste radioprogramma en de beste tv-show van het jaar of seizoen. Gewoon een selectie van de rijtjes die de afgelopen maanden de revue zijn gepasseerd. Vooral dit jaar was er echter een storm aan kritiek op de winnaars. Tegelijkertijd zien we de laatste jaren juist een roep om meer democratie via referenda. In dit stuk zal ik proberen uit te leggen waarom ik ‘nee’ stem tegen de meeste vormen van referenda.

Het begon met de uitreiking van de Gouden Televizierring in oktober. Van de drie kandidaten – Wie is de Mol?, The Voice of Holland en Voetbal International – waren alle experts het er over eens dat Voetbal International van de drie het slechtste programma was. Wie is de Mol? was al jaren een genomineerde voor deze televisieprijs, maar had nog nooit gewonnen. The Voice of Holland was een nieuwkomer in televisieland en was niet alleen commercieel een groot succes, maar door de nieuwe vorm van het organiseren van een talentenjacht bood het een nieuw product aan in de televisiegids. Toch won Voetbal International. Waarom? Sommigen beweren dat Voetbal International live reclame kon maken. Bovendien is het programma opgezet door het gelijknamige tijdschrift en had het dus een breder publiek om campagne voor zichzelf te voeren. Als gevolg hiervan wilden sommigen direct dat er een vakjury zou komen, en deze zo over het beste programma moeten beslissen, daar waar nu kijkers kunnen stemmen voor hun favoriet. Zo zou kwaliteit boven democratie gaan.

Dan was er laatst ook ophef over de uitverkiezing tot Sportman van het Jaar. Van de twee grootste kanshebbers – turner Epke Zonderland en schaatser Bob de Jong – won de eerste. De sporters in de zaal konden allemaal hun stem uitbrengen. Epke Zonderland won, ondanks dat hij het afgelopen seizoen geen grote prijzen in de wacht had gesleept. De Jong had dit wél, maar greep dus naast de trofee. Wat overbleef was een discussie of de stemvorm van de verkiezing niet moest veranderen, want de keuze was toch echt niet goed. Zeker niet beschouwende de prijzen die beide sporters binnen hadden gesleept.

De discussie over de ‘juiste’ uitkomst van deze verkiezingen staat eigenlijk haaks op het laatste decennium in de politiek. Daar willen burgers juist méér invloed op uitoefenen. D66 wilde de gekozen burgmeester, de PVV wil een referendum over Griekenland en GroenLinks wil zelfs een referendum over een kerncentrale. We zien dus een hang naar referenda. Dit terwijl het bij politiek om belangrijke zaken van nationaal belang gaat.

Ik ben zelf tegen bindende (of zwaar doorwegende adviserende) referenda, omdat het altijd een keuze is tussen ‘ja’ en ‘nee’. Van een adviserend referendum zonder consequenties ben ik geen tegenstander. Een genuanceerd verhaal is niet mogelijk bij een referendum, tenzij er referenda worden gehouden over hele specifieke kwesties met hele specifieke oplossingen. Zoiets is alleen onaantrekkelijk voor kiezers omdat het allemaal ‘een pot nat’ is. Het gevaar van referenda ligt juist in de massa. De massa staat niet open voor een genuanceerd verhaal, maar voor spektakel. Dan verandert een referendum al snel in een show tussen het ‘ja’-kamp en het ‘nee’-kamp. Het betrekt de bevolking wel bij de besluitvorming, maar als dat ten koste gaat van de inhoud, pas ik daar liever voor.

Bovendien, politici en ambtenaren zijn – algemeen genomen – voorbereid om hun vak te beoefenen, omdat hun vak van belang is voor de hele maatschappij. Dus; waarom zouden wij ons willen bemoeien met het beleid van die politici door hen in de weg te lopen met een referendum? Zíj hebben verstand van hun vak. Wij gaan ons toch ook niet bemoeien met de ingrediënten van het brood van de bakker, omdat wij het brood kopen? Of met het vlees van de slager? We kunnen kiezen wat we willen en als het product ons niet bevalt gaan we naar een andere bakker of slager, dus ook naar een andere politieke partij. We kiezen onze volksvertegenwoordigers op lokaal, provinciaal, nationaal en europees niveau en laten we het daarbij laten. Het is minder democratisch, maar wel beter voor de kwaliteit van de besluiten. Schoenmaker, blijf bij je leest.

Bij verkiezingen zoals de Televiezierring of Sportman van het Jaar is bewust gekozen voor een democratische opzet. Als de winnaar, zoals net besproken, dan niet voldoet aan de verwachtingen is dat het risico van het keuzemodel. Het is de keuze van de massa, die makkelijk te manipuleren is. Alleen zijn die twee verkiezingen ‘spelletjes’ en gaat het niet om landsbelang. Met het landsbelang hoort de massa niet te ‘spelen,’ maar dat is wel wat referenda veroorzaken. De massa kiest haar volksvertegenwoordigers en die verstaan, samen met hun ambtenaren,  hun vak. Als we hun de keuzes laten maken is het misschien minder democratisch, maar staan hun besluiten wel voor kwaliteit. Op de vraag ‘Referenda: ja of nee?’ is mijn antwoord: nee.

            Het is bijna het einde van het jaar en dat betekent dat allerlei media lijstjes op gaan stellen. De beste politicus, de beste reclame, de beste sportman, het beste radioprogramma en de beste tv-show van het jaar of seizoen. Gewoon een selectie van de rijtjes die de afgelopen maanden de revue zijn gepasseerd. Vooral dit jaar was er echter een storm aan kritiek op de winnaars. Tegelijkertijd zien we de laatste jaren juist een roep om meer democratie via referenda. In dit stuk zal ik proberen uit te leggen waarom ik ‘nee’ stem tegen de meeste vormen van referenda.

Het begon met de uitreiking van de Gouden Televizierring in oktober. Van de drie kandidaten – Wie is de Mol?, The Voice of Holland en Voetbal International – waren alle experts het er over eens dat Voetbal International van de drie het slechtste programma was. Wie is de Mol? was al jaren een genomineerde voor deze televisieprijs, maar had nog nooit gewonnen. The Voice of Holland was een nieuwkomer in televisieland en was niet alleen commercieel een groot succes, maar door de nieuwe vorm van het organiseren van een talentenjacht bood het een nieuw product aan in de televisiegids. Toch won Voetbal International. Waarom? Sommigen beweren dat Voetbal International live reclame kon maken. Bovendien is het programma opgezet door het gelijknamige tijdschrift en had het dus een breder publiek om campagne voor zichzelf te voeren. Als gevolg hiervan wilden sommigen direct dat er een vakjury zou komen, en deze zo over het beste programma moeten beslissen, daar waar nu kijkers kunnen stemmen voor hun favoriet. Zo zou kwaliteit boven democratie gaan.

Dan was er laatst ook ophef over de uitverkiezing tot Sportman van het Jaar. Van de twee grootste kanshebbers – turner Epke Zonderland en schaatser Bob de Jong – won de eerste. De sporters in de zaal konden allemaal hun stem uitbrengen. Epke Zonderland won, ondanks dat hij het afgelopen seizoen geen grote prijzen in de wacht had gesleept. De Jong had dit wél, maar greep dus naast de trofee. Wat overbleef was een discussie of de stemvorm van de verkiezing niet moest veranderen, want de keuze was toch echt niet goed. Zeker niet beschouwende de prijzen die beide sporters binnen hadden gesleept.

De discussie over de ‘juiste’ uitkomst van deze verkiezingen staat eigenlijk haaks op het laatste decennium in de politiek. Daar willen burgers juist méér invloed op uitoefenen. D66 wilde de gekozen burgmeester, de PVV wil een referendum over Griekenland en GroenLinks wil zelfs een referendum over een kerncentrale. We zien dus een hang naar referenda. Dit terwijl het bij politiek om belangrijke zaken van nationaal belang gaat.

Ik ben zelf tegen bindende (of zwaar doorwegende adviserende) referenda, omdat het altijd een keuze is tussen ‘ja’ en ‘nee’. Van een adviserend referendum zonder consequenties ben ik geen tegenstander. Een genuanceerd verhaal is niet mogelijk bij een referendum, tenzij er referenda worden gehouden over hele specifieke kwesties met hele specifieke oplossingen. Zoiets is alleen onaantrekkelijk voor kiezers omdat het allemaal ‘een pot nat’ is. Het gevaar van referenda ligt juist in de massa. De massa staat niet open voor een genuanceerd verhaal, maar voor spektakel. Dan verandert een referendum al snel in een show tussen het ‘ja’-kamp en het ‘nee’-kamp. Het betrekt de bevolking wel bij de besluitvorming, maar als dat ten koste gaat van de inhoud, pas ik daar liever voor.

Bovendien, politici en ambtenaren zijn – algemeen genomen – voorbereid om hun vak te beoefenen, omdat hun vak van belang is voor de hele maatschappij. Dus; waarom zouden wij ons willen bemoeien met het beleid van die politici door hen in de weg te lopen met een referendum? Zíj hebben verstand van hun vak. Wij gaan ons toch ook niet bemoeien met de ingrediënten van het brood van de bakker, omdat wij het brood kopen? Of met het vlees van de slager? We kunnen kiezen wat we willen en als het product ons niet bevalt gaan we naar een andere bakker of slager, dus ook naar een andere politieke partij. We kiezen onze volksvertegenwoordigers op lokaal, provinciaal, nationaal en europees niveau en laten we het daarbij laten. Het is minder democratisch, maar wel beter voor de kwaliteit van de besluiten. Schoenmaker, blijf bij je leest.

Bij verkiezingen zoals de Televiezierring of Sportman van het Jaar is bewust gekozen voor een democratische opzet. Als de winnaar, zoals net besproken, dan niet voldoet aan de verwachtingen is dat het risico van het keuzemodel. Het is de keuze van de massa, die makkelijk te manipuleren is. Alleen zijn die twee verkiezingen ‘spelletjes’ en gaat het niet om landsbelang. Met het landsbelang hoort de massa niet te ‘spelen,’ maar dat is wel wat referenda veroorzaken. De massa kiest haar volksvertegenwoordigers en die verstaan, samen met hun ambtenaren,  hun vak. Als we hun de keuzes laten maken is het misschien minder democratisch, maar staan hun besluiten wel voor kwaliteit. Op de vraag ‘Referenda: ja of nee?’ is mijn antwoord: nee.

Dat is de vraag die bij me opkomt nu Delta deze week heeft aangekondigd de vergunningaanvraag voor een nieuwe kerncentrale een half jaar uit te stellen. Eerder had de provincie Zeeland al bij het rijk aangeklopt voor steun voor de nieuwe kerncentrale. Het Ministerie van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie gaf deze week aan dat subsidie voor een kerncentrale er niet in zit.

Wat opvalt is dat in de berichtgeving voor de goede verstaander kleine kraakjes te vinden zijn die het verhaal dat kernenergie een van de goedkoopste vormen van elektriciteitsopwekking is onderuit halen. Want als elektriciteitsopwekking met kernenergie zo goedkoop is, hoe kan het dan dat een van de problemen voor het rondkrijgen van de business case de lage elektriciteitsprijs is? Je zou verwachten dat een lage elektriciteitsprijs vooral een probleem vomt voor dure vormen van elektriciteitsopwekking, zoals wind op zee of gascentrales.

Kortom lage elektriciteitsprijs en geen steun van de overheid betekent exit vergunningaanvraag. Precies zoals je kon verwachten op basis van het rapport New Nucleair? The Economics Say No van City Bank waar ik begin 201o over schreef.

Het is een veel gebezigde uitspraak ter rechterzijde van de Nederlandse politiek: “Windmolens draaien niet op wind, maar op subsidie”. In plaats daarvan moet er volgens diezelfde politieke partijen wel geïnvesteerd gaan worden in kolencentrales en een 2de kerncentrale. Het gebruikte argument tegen windenergie is dat er subsidiegelden (en dus geld van de burger) voor gebruikt wordt.

read more

Dit weekend het bericht dat Siemens stopt met de ontwikkeling van kerncentrales. Siemens bouwde de enige Nederlandse kerncentrale bij Borssele.
Da's mooi!
Wat zou dat betekenen voor Nederland?
Nederland volgt wel vaker Duitsland. Maar het lijkt er nu nog niet op...
Verhagen vindt dat er wel degelijk door gegaan moet worden. De lessen van Japan zullen worden meegenomen is het fraaie politieke antwoord. Duitsland, maar dus ook dit Duitse bedrijf, zegt dat het besluit genomen is vanwege de ramp in de Japanse kerncentrale in Fukushima.
Siemens zegt dat het duidelijk is dat de Duitse politiek en de Duitse samenlevening afstand nemen van het gebruik van kernenergie.
Ik vraag me af wat RWE en Essent daarvan vinden. Maatschappelijk ondernemen? Groen imago? Nog te exploiteren?
Ik denk dat als we het de Nederlandese samenleving vragen het antwoord ook nee zal zijn.
Nu de Nederlandse politiek nog!

De GroenLinks Tweede Kamerfractie maakt een toer langs de provincies en vandaag is Zeeland aan de beurt.

De reis start in het Brabantse Bergen op Zoom waar de Kamerleden Jolande Sap, Liesbeth van Tongeren, Rik Grashoff, Marijke Vos en vele Zeeuwse GroenLinksers rond het middaguur per bus vertrokken naar de Hertogin Hedwigepolder.

12.30 uur
Aan de voet van de dijk van het Verdronken Land bij de te ontpolderen gebieden wordt de bus opgewacht door

boeren met een duidelijke mening: “ontpolderen NEE”. Boeren en belanghebbenden proberen de GroenLinks Kamerleden te overtuigen van de nadelen van de geplande ontpoldering. Met trekkers, muziek en spandoeken wordt de boodschap kracht bij gezet maar blijft de sfeer gemoedelijk. Eens zullen we het wel niet worden. GroenLinks houdt vast aan het natuurherstel.

14.15 uur
Terneuzen, het Bio Bases Trainings Centre. Samen met de Zeeuwse Natuur- en Milieuorganisaties wordt stil gestaan bij de problematiek rond de Westerschelde. Ontpolderen of niet-ontpolderen dat is de vraag. Hoe komen we verder (of niet) met de natuurontwikkeling in het gebied van de Hedwigepolder en de Welsingepolder (bij Vlissingen) die misschien moet wijken door de kabinetsplannen om de Hedwige te ontzien.

Het beeld dat de Nederlandse politiek de rug niet recht gehouden in dit dossier komt helder naar voren. Maar ook de maatschappijke beweging dat natuur niet zo belangrijk meer is speelt hier sterk mee.

15.00 uur
Duurzame ondernemers komen vertellen over hun plannen en idealen. Van een multinational als DOW tot een biologische boer met een webwinkel. Hoewel duurzaam… de grootste gasafnemer en de grootste CO2-uitstoter van Nederland zitten aan tafel. Maar dat hoeft duurzaamheid niet in de weg te staan, betogen de ondernemers.

Grote wens van de ondernemers is dat de overheid mee gaat werken en waar mogelijk mee financiert. Als je echt innovatieve dingen wilt zou het prettig zijn als je leges of belastingen zou kunnen uitstellen zodat de aanloopkosten voor bijvoorbeeld een innovatieve fabriek in het begin gedrukt kunnen worden.

Ook een betere integrale aanpak van vergunningaanvragen en een langere termijn strategie van het overheidsbeleid zijn zaken die hard worden gemist.

Tip van de dag: zorg dat je investeert in de ambtenaar. Zorg dat die gaat denken zoals jij vindt dat deze zou moeten denken en geef hem het gereedschap zodat zijn politicus kan scoren.

17.15 uur
Aan de markt in Middelburg vindt in het café Cheerz ‘borrelen met Sap’ plaats. Jolande wordt bevraagd over de dag en wat ze geleerd heeft van deze dag.

17.45 uur
Liesbeth van Tongeren kondigt een referendumwet kernenergie aan. GroenLinks wil dat 300.000 mensen met een handtekening een referendum kunnen afdwingen over een nieuwe vergunning voor een kerncentrale zodat alle Nederlanders zich over zo’n vergunning kunnen uitspreken. Lees het voorstel op de website.

19.00 uur
Station Middelburg. Samen met Liesbeth van Tongeren en Marijke Vos in de trein naar de Randstad gestapt. Pas laat vanavond zal ik weer in Dronten zijn na een bijzonder leuke dag in Zeeland. Veel dank aan de Zeeuwse partijgenoten voor de ondersteuning bij het organiseren van deze dag!

Foto’s:

Filmpjes van PZC en Omroep Zeeland hieronder:

PZC tv

Omroep Zeeland over bezoek Hedwigepolder

Omroep Zeeland over referendumwet
 

Aanleiding van deze oproep is de samenwerking tussen RWE en het Russische gasbedrijf Gazprom. Samenwerking bij bouw en exploitatie van centrales in Europa, waaronder de centrale van Essent die in 2009 verkocht is aan RWE. Borssele hoort hier ook bij, nu deze kerncentrale voor 30% in handen komt van RWE. Dit staat haaks op het Europese beleid om bij de energievoorziening juist minder afhankelijker te worden van Rusland.
De statenfracties van GroenLinks in Brabant, Overijssel, Flevoland en Limburg willen dat de gedeeltelijke verkoop van Borssele aan RWE wordt uitgesteld. In Brabant heeft GroenLinks gevraagd aan het college ervoor te zorgen dat Borssele voor de helft eigenaar blijft van de voormalige aandeelhouders van Essent. Brabant heeft als grootste aandeelhouder een belangrijke stem.
Mijn oproep: Hoe meer voormalige aandeelhouders dit initiatief ondersteuenen hoe beter!!!
De provincie Drenthe en de Drentse gemeenten zijn slechts kleine aandeelhouders, maar:
" Laat uw stem toch horen"!!!

RWE en Gazprom hebben eind vorige week aangekondigd te gaan samenwerken. De verkoop van de kerncentrale door o.a. Noord-Brabant, Overijssel, Flevoland en Limburg aan RWE moet volgens GroenLinks in die provincies worden heroverwogen. Of beter nog, de kerncentrale sluiten.

Vele lokale overheden hebben onlangs besloten hun aandelen in de kerncentrale op 1 oktober 2011 aan RWE te verkopen. Belangrijk argument is dat RWE wordt gezien als een kapitaal krachtig bedrijf. Daardoor zou zij een goede partner zijn met wie het Zeeuwse Delta de tweede kerncentrale kan bouwen. Sinds de bekendmaking door de Duitse overheid dat zij kerncentrales wil sluiten en nieuwe niet meer toestaat, is de aandelenkoers van RWE gekelderd. Mede hierdoor is de kapitaalpositie van RWE aanmerkelijk verslechterd. De mededeling van RWE en Gazprom over hun samenwerking heeft hier alles mee te maken. Gazprom heeft namelijk wel kapitaal.

Door de samenwerking komt de langgekoesterde wens van Gazprom uit: het vergroten van invloed op de Europese energiemarkt. RWE meldt dat 6 centrales, die voorheen eigendom van Essent waren, en daarmee o.a. de provincies Noord-Brabant, Overijssel, Flevoland en Limburg, mogelijk geplaatst worden in een gezamenlijke organisatie van RWE/Gazprom. Het voornemen het belang in ‘Borssele’ aan RWE te verkopen, roept daardoor vragen op.

Hoewel in eerste instantie de samenwerking tussen Gazprom en RWE dus op andere centrales is gericht, ligt het voor de hand dat Gazprom ook gaat participeren in de Nederlandse kerncentrale. En wanneer er toestemming voor is, ook in Borssele II. Brabantse GroenLinks fractievoorzitter Paul Smeulders: ‘Gazprom heeft laten zien dat zij de energiekraan dichtdraait wanneer landen zich niet gedragen zoals door hen is gewenst. Je moet niet over één nacht ijs gaan in deze situatie. Daarom is GroenLinks voor uitstel van de verkoop. Het allerbeste is natuurlijk stoppen met kerncentrales en in te zetten op duurzame energie.’

De Statenvragen die ik gesteld heb, zijn te vinden onder lees meer.

Geacht College,

Op dit moment is de provincie Noord-Brabant nog grootaandeelhouder van de kerncentrale in Borssele. U maakte onlangs bekend het belang in de kerncentrale op 1 oktober 2011 te verkopen aan het Duitse RWE, waardoor RWE voet aan de grond krijg in de Nederlandse opwekking van kernenergie.

Het Zeeuwse Delta (mede-eigenaar Borssele I) heeft veel geld nodig voor de bouw van de tweede kerncentrale. Daarom heeft zij onder andere ingestemd met de deelneming van RWE in ‘Borssele I’. RWE was namelijk een kapitaalkrachtig bedrijf, zodat een tweede kerncentrale samen kon worden gebouwd. Echter, sinds de bekendmaking van de Duitse overheid dat zij kerncentrales wil sluiten en nieuwe niet meer toestaat, is de aandelenkoers van RWE gekelderd. Hierdoor is de kapitaalpositie van RWE aanmerkelijk verslechterd.

Eén week na uw nieuws over de verkoop, maakte RWE donderdag 14 juli bekend een strategische samenwerking aan te gaan met het Russische Gazprom. Hierdoor komt de langgekoesterde wens van Gazprom uit: het vergroten van invloed op de Europese energiemarkt. Essent/RWE meldt dat 6 centrales die voorheen eigendom van Essent waren (en daarmee provincie Noord-Brabant), naar alle waarschijnlijkheid geplaatst worden in een gezamenlijke organisatie van RWE/Gazprom. Uw voornemen het belang in ‘Borssele’ aan RWE te verkopen, krijgt hierdoor een opvallende wending.

Hoewel in eerste instantie de samenwerking tussen Gazprom en RWE dus op andere centrales is gericht, ligt het voor de hand dat Gazprom ook gaat participeren in Borssele II, wanneer daar toestemming voor wordt gegeven. De Europese Unie volgt de samenwerking tussen RWE en Gazprom met argusogen.

Naar aanleiding van bovenstaande heeft GroenLinks de volgende vragen: 

1)      Bent u bekend met de NRC en FD-artikelen van 15 juli 2011 ‘Gazprom invloed in centrales Nederland’ en Gazprom krijgt grotere greep op energiemarkt in Europese Unie’ en ‘Essent wordt deels Russisch’?

2)      Bent u in het onderhandelingsproces rondom de verkoop van de kerncentrale ingelicht over de samenwerkingsplannen tussen RWE en Gazprom? Zo ja, wat heeft u ingebracht in deze discussie? Zo nee, wat is uw mening over die samenwerkingsplannen?

3)      Heeft u contact gehad met het Ministerie van Economische Zaken over de samenwerking tussen RWE en Gazprom? Zo ja, wat was daarvan de uitkomst? Zo nee, bent u bereid met het Ministerie te overleggen over uw besluit inzake de verkoop van de kerncentrale aan RWE?

4)      Bent u bereid, tot er meer duidelijkheid is over samenwerking tussen Gazprom en RWE, de verkoop van de kerncentrale uit te stellen?

Met vriendelijke groet,

Paul Smeulders

Kent u het “Stanford Marshmallow Experiment”? Het is een oud psychologisch testje dat vaak is uitgevoerd. Sommige uitvoeringen daarvan zijn schitterend om te bekijken. Het concept is eenvoudig: een jong kind, categorie basisschool, wordt op een stoel voor een tafel gezet in een lege ruimte. Op die tafel wordt een schoteltje met een enkele marshmallow gezet. Het kind wordt beloofd dat als het de marshmallow niet opeet, het als de begeleider terugkomt er één extra krijgt.

De begeleider gaat weg en laat een jongen in de lege ruimte achter:

Twee marshmallows.

Niiiiice.

Zou die tweede net zo groot zijn als deze?

Wat ziet dit spekje er lekker uit.

Hmmm.

Straks heb ik er twee.

Hoe zou hij ruiken? Oehhhh… Yes yes yes!

Nog even geduld…

Ik neem een klein likje, dat mag vast wel.

Poedersuiker met spekjessmaak! Whahaaaa niiiiiiice!

…

Arrrggggg! Moet… Weerstaan…

Een heeeeeel klein hapje dan. Van de onderkant.

ARWWWW LEKKERRRRRR!!!

Komt ‘ie nou nog eens terug?

Pliiiiieeeees?

Ik neem nog een heel klein…

arrgg nee!!!! MOET… MARSHMALLOW… ARGGG *HAP* *OMNOMNOM*

Voelt u mee? Ik wel hoor! Aiaiai!

Afgelopen week is, na een voorbereiding van het onderzoek van bijna 2 jaar, eindelijk het onderzoeksprogramma eindberging radioactief afval (OPERA) van start gegaan. Dit programma zal vijf jaar duren en onderzoeken hoe de langetermijn berging van radioactief afval in Nederland zal plaatsvinden. Al decennialang wordt er in Nederland gevaarlijk radioactief afval geproduceerd. Dit afval is nog vele duizenden jaren zo radioactief dat het veilig opgeborgen moet worden. Vreemd genoeg is er sinds de productie nog geen structurele oplossing voor dit afvalprobleem. Alleen voor de eerste honderd jaar is hier een (relatief dure) tijdelijke opslag voor geregeld, maar daarna? Niemand weet nog wat we er daarna mee gaan doen. Beproefde veilige langdurige opslagmethodes zijn er niet.

Toch vreemd. Maxime Verhagen heeft het al op een akkoordje gegooid met een handvol investeerders die in Nederland een tweede kerncentrale gaan bouwen, maar hoe we de komende generaties gaan beschermen tegen het radioactieve afval van onze stroomvoorziening is nog erg onzeker. Is dat een logische volgorde bij het maken van zulke veelomvattende plannen?

De meeste kids uit het experiment konden niet wachten en vielen ten prooi aan de hebzucht. Van de enkeling die de verleiding van de kortetermijnwinst weerstond zou later blijken dat hij/zij het verder schopte in onderwijs en carrière.

Maar Verhagen hoeft de afweging niet zorgvuldig te maken. Dat een mens, laat staan de overheid, onmogelijk in staat is om voor vele eeuwen vooruit plannen te maken is niet relevant. Als er nu een lekker spekje op je bord ligt, waarom dan wachten tot je weet wat de consequenties van het opeten zijn? De ware prijs die ons nageslacht ervoor betaalt zullen we waarschijnlijk nooit weten.

Fijne vakantie iedereen!

Dit was de laatste column die ik dit academisch jaar schreef voor Radboudnet/nieuws.

Het heeft behoorlijk wat moeite gekost, moet ik u in mijn jubileum blog (jawel, de 100ste alweer) bekennen. Hoe kun je nu met droge ogen, in een tijd waarbij de broekriem door alle Oldamster inwoners moet worden aangehaald en de pijn daarvan diep voelbaar zal worden binnen onze gemeenschap, kiezen voor de bouw van een Cultuurhuis a raison van 21 miljoen euro.
Toch kan deze keuze op een open en transparante wijze aan een ieder worden uitgelegd. Hiertoe heb ik het artikel van de wethouder, welke op de lokale GroenLinkswebsite valt te lezen overgenomen en eveneens geplaatst op mijn blog:

De wethouder vertelt:
In het college is, zo geeft wethouder Bard Boon aan, uitvoerig gesproken over de knelpunten bij dit onderwerp en uiteindelijk, na een intensieve college vergadering, is er unaniem besloten om de raad voor te stellen wel tot de bouw van het cultuurhuis in Winschoten over te gaan. We hebben duidelijke afspraken gemaakt over de wijze waarop een eventueel exploitatietekort opgevangen kan worden waarbij we de culturele instellingen en verenigingen niet gaan belasten met een bijdrage aan het oplossen van dit mogelijke tekort. Ook over de overige punten hebben we heldere afspraken kunnen maken wat er dan uiteindelijk toe heeft geleid dat we tot dit standpunt zijn gekomen.
De belangrijkste bezwaren om tegen de nieuwbouw te zijn, zijn m.i. verdwenen en dan zijn er eveneens geen steekhoudende argumenten meer om tegen het collegevoorstel te gaan stemmen.

Wat maakt nu dat er voorgesteld wordt het Cultuurhuis te gaan bouwen?
Als college hebben we, zoals gemeld, alle voors en tegens tegen het licht gehouden en we denken dat de bouw van het cultuurhuis een positieve invloed zal hebben op het economisch tij in onze gemeente en op Winschoten in het bijzonder. We denken en verwachten dat het Cultuurhuis en alle activiteiten daarin en omheen de centrumfunctie van Winschoten zal versterken en bijdraagt aan een verdere ontwikkeling van Winschoten als koopstad. Ook verwachten we een positief effect op de vestiging van bedrijven en mensen in onze gemeente. Als we dan mede in ogenschouw nemen dat aan de Stikkerlaan 2 supermarkten gevestigd gaan worden en de realisatie van een zorgboulevard waarschijnlijk ook zal lukken dan hebben we een geweldige ontwikkeling in dat gebied waar we als gemeente de vruchten van kunnen gaan plukken. Ook zal het Cultuurhuis als spin in het web de culturele ontwikkelingen in onze gemeente , ook de evenementen en openlucht activiteiten, verder gaan stimuleren, bijeenbrengen en coördineren en daarmee onze gemeente samen met alle andere instellingen die we rijk zijn als culturele pleisterplaats ( nog meer) op de kaart zetten. Daarmee trekken we publiek naar de gemeente wat een positief effect zal hebben op de middenstand maar ook op de bestaande voorzieningen.

Is het dan allemaal hosanna?
Neen dat is het niet, we moeten eerlijk aangeven dat er heus wel risico’s en onzekerheden zitten aan de exploitatie van het Cultuurhuis. Veel zaken zijn nog niet volledig uitgekristalliseerd, het bedrijfsmatige concept is gestoeld op aannames en verwachtingen en ook de synergie die we incalculeren door intensieve samenwerking moet zich nog wel eerst bewijzen. Dit kan betekenen dat we wel degelijk een tekort op de exploitatie kunnen krijgen maar we hebben onszelf en straks de aan te stellen directie de opdracht gegeven om er alles aan te doen om dit tekort op nul te krijgen en het liefst daarboven. Ook hebben we niet ontkend dat het huidige klimaat op het gebied van kunst en cultuur verre van ideaal is , de stijging van de BTW op de kaartjes, het verminderen en zelfs volledig verdwijnen van subsidies voor gezelschappen en de adviezen van de raad voor de kunst, zowel landelijk als provinciaal, maken dat we heel wat moeite zullen moeten doen om het cultuurhuis en alles daarom heen tot een positief exploitatieresultaat te laten komen. We hebben echter ook gemeend te kunnen stellen dat ook aan het huidige economisch tij een eind zal komen en dat we dus weer betere tijden zullen krijgen. Een gebouw zoals het cultuurhuis bouwen we voor 40 jaar en we hebben er geloof in dat het positieve effect groter is dan de risico’s die we kunnen gaan lopen.

Hoe past het cultuurhuis in de stroom van bezuinigingen die de gemeente heeft afgekondigd?
Het is lastig om uit te leggen dat we een theater willen bouwen en ook fors moeten bezuinigen. Logisch dat het een aan het ander wordt gekoppeld en dat er dan stemmen opgaan om de bouw weg te schrappen tegen de bezuinigingen. Vanzelfsprekend hebben we dat ook in het college aan de orde gehad. Waar we het allemaal over eens waren is dat onze gemeente een bruisend cultureel leven verdient en dat daarin geïnvesteerd moet worden. Ook dat gaat gepaard met behoorlijke kosten. Wanneer we af zien van de bouw van het theater maar wel investeren in alternatieven dan is de structurele besparing zeer beperkt en bij lange na niet voldoende om de bezuinigingen die we structureel moeten invoeren op te vangen. Dus hoe we het ook wenden of keren met of zonder cultuurhuis moet er fors bezuinigd worden. Dat maakt dat we als college hebben gemeend de voordelen van het bouwen te laten prevaleren, we hebben de overtuiging dat, met alle respect voor de mensen die er anders over denken, Winschoten en dus onze gehele gemeente er de positieve effecten van zal gaan ondervinden.

Lijdt het college aan het Essentsyndroom?
Vlak nadat we het besluit over het cultuurhuis hadden genomen en ook de bezuinigingsvoorstellen voor het komende jaar hadden benoemd werd duidelijk dat de verkoop van de kerncentrale in Borssele in principe afgerond was en we op een financiële meevaller konden rekenen van ongeveer 4,8 miljoen euro. We hebben in het college daarop besloten om in ieder geval van dit bedrag één miljoen euro te gaan bestemmen voor een cultuurfonds waaruit, naast bijdragen aan culturele en kunstzinnige activiteiten, ook een eventueel exploitatietekort van het theater gedekt kan worden. Dat maakt dat we ook andere posten in onze begroting niet hoeven te belasten met het bijeenbrengen van dit eventuele tekort en om een gedeelte van dit bedrag aan te wenden om de effecten van de aangekondigde bezuinigen te verzachten. Wij vinden dan ook niet dat we Sinterklaas aan het spelen zijn maar dat we op een realistische manier de mogelijkheden benutten die ons nu geboden worden. Kortom, het collegevoorstel om het besluit van de raad van 20-10-2010 verder uit te gaan voeren is geen makkelijk besluit geweest maar wel het resultaat van intensieve discussie, gedegen overleg, het afwegen van alle pro- en contra’s en een langere termijn visie. Met deze column wil de wethouder inzicht geven in de wijze waarop het besluit is genomen en de afwegingen die in het college zijn gemaakt.

Onderstaand artikel hebben Halima en ik geschreven als impressie van onze stage bij De Gelderlander...

“Een genuanceerde snelkookpan”
Halima & Pepijn op bezoek bij De Gelderlander

NIJMEGEN, 16 maart – van onze raadsleden
Alle raadsleden kregen de kans om binnen de gemeente of bij externe organisaties een dag of een dagdeel mee te lopen en wij hadden altijd al willen weten hoe het er op een redactie aan toe gaat. Op 16 maart was het dan zover en gingen Halima de Baedts-El Karouni (PvdA) en Pepijn Oomen (GroenLinks) een dagje meelopen met de redactie van de Gelderlander gevestigd in Nijmegen. Als lokale politici ken je het regionaal blad en vraag je je soms af hoe er op de redactie wordt gewerkt en welke keuzes er gemaakt moeten worden voor het wel of niet plaatsen van een stuk. Als het geplaatst wordt is het ook nog eens heel erg belangrijk waar het geplaatst wordt, in het Algemene deel, regiogedeelte of het Nijmeegse katern.

Werkoverleg
Na een kopje koffie en huishoudelijke mededelingen begon het werkoverleg. Dit is het overleg waar iedere redacteur de anderen meedeelt aan welk stuk hij of zij werkt en wat de stand van zaken is en wordt de krant van de dag daarvoor besproken zowel inhoudelijk als ook het gebruikte fotomateriaal. Onderwerpen varieerden van een artikel over insecten tot en met onderzoek naar cultuurhistorie. Het teamwork is erg belangrijk om dagelijks tot een mooie krant te komen. Gelukkig was de sfeer op de redactie erg goed. We voelden ons helemaal een deel van het team.


Aan het werk!
Ook wij werden aan het werk gezet en mochten nadenken waar wij een stuk over wilden maken. De aardbeving in Japan was nog gesprek van de dag en daarmee werd dus ook het onderwerp kerncentrales en de gevolgen daarvan weer actueel. Niet zo heel ver van Nijmegen vandaan in Dodewaard staat ook een kerncentrale, weliswaar ontmanteld maar hoe ervaren de mensen nu uit Dodewaard het en houdt het mensen nu meer bezig naar aanleiding van de ramp in Japan?

We gingen apart van elkaar achter de pc zitten voor research en kwamen snel uit op een aantal interessante beginpunten zoals Ad Lansink, die de stichting voorzit die over de ontmanteling gaat, en de Gelderse Milieufederatie, die een aantal van de anti-kernenergie actievoerders nog in zich herbergt. Ondertussen was er al een fotograaf geregeld in Dodewaard die ons om 12 uur op de foto zou zetten voor de kerncentrale. Dat werd dus haasten! Zonder plan maar wel met een pen en een paar vellen papier stapten we de auto in richting Dodewaard. Onderweg bespraken we wat we zouden kunnen doen.

Foto maken was zo gepiept en we kregen als tip om naar een restaurant iets verderop te gaan om mensen te spreken die de bouw van de kerncentrale van dichtbij hebben meegemaakt.

De behulpzame eigenaresse stond ons te woord en vertelde breed uit over haar ervaringen met de kerncentrale en over de mensen in het dorp. Wij wilden nog meer mensen spreken dus zetten we ons ritje door naar het centrum van het dorp en bevroegen de mensen aldaar over hun ervaringen. Ondertussen moesten we niet vergeten om ook aantekeningen te maken.

De gesprekken met de aardige gepensioneerde heren verliepen vlot en zo hadden we toch al heel wat informatie verzameld voor ons artikel. Het artikel zou namelijk geplaatst worden in het algemene deel dus we moesten wel met een goed verhaal op de redactie komen.

Deadline was vijf uur (de redactie heeft over het algemeen meer tijd, maar wij hadden nog zoiets te doen als een politieke avond…) en we kwamen ver over drieën pas terug op de redactie. Efficiënt als we zijn richtte Halima zich op de verhalen van de mensen die we in Dodewaard hebben gesproken en schreef Pepijn over de informatie uit de telefoongesprekken en feitelijke informatie over de kerncentrale. De stukken werden netjes op tijd samengevoegd, gecorrigeerd en ingeleverd.

Rondleiding
Gelukkig hadden we nog tijd voor een rondleiding door het hele gebouw die verzorgd werd door Rob Jaspers, waarbij we onder meer een interessante discussie hadden over de rol van de nieuwe media: welke positie heeft een krant als De Gelderlander daarin? Moet de krant zich richten op supersnelle maar niet altijd betrouwbare berichtgeving, of zich juist profileren als het wat langzamer opererende maar écht nieuws brengende en duidende medium? We hadden die dag al aan den lijve ondervonden hoe haastig het maken van een dagelijkse krant is: het ontbreekt een dagbladjournalist eigenlijk aan tijd om veel nuanceringen aan te kunnen brengen in zijn berichtgeving. Hoe moeilijk wordt dat wanneer een krant besluit zich nog veel meer te richten op een berichtgeving à la minute? Helaas en ironisch genoeg ontbrak ons de tijd om hier nog verder over te filosoferen – zowel wij politici als journalist Rob Jaspers moesten op tijd zijn voor de politieke avond op het stadhuis.

De volgende dag openden we met veel verwachting de nieuwe editie van De Gelderlander en we werden niet teleurgesteld: daar was heel pagina 5 ingericht met onze artikelen (‘We lagen er niet wakker van en we liggen er nog steeds niet wakker van’ en ‘Dun bevolkt en ook nog streng gereformeerd’), aangevuld met nog wat extra research door Rob Berends. Een ondanks de hoge tijdsdruk verbazingwekkend genuanceerd stuk over de ervaringen met de kerncentrale in onze regio: het blijkt mogelijk, maar het kostte ons veel energie. We hebben dan ook nog meer respect gekregen voor de redactie die dagelijks in de snelkookpan genaamd ‘Gelderlander’ functioneert. Het was ons een eer daar een dag van deel uit te mogen maken!

Vandaag is er, onder de naam 'Schoon genoeg van kernenergie', in Amsterdam een grote demonstratie tegen kernenergie. Ik ben daar ook aanwezig. Maar waarom ben ik tegen kernenergie? Kernenergie wordt door veel mensen gezien als de oplossing tegen CO2 uitstoot en onze afhankelijkheid aan olie/gas uit het buitenland. Op zich klopt dat gedeeltelijk, maar ik vind de nadelen van kernenergie groter dan de voordelen. Kernenergie heeft, net als energieopwekking uit fossiele brandstoffen, afvalstoffen. Bij fossiele brandstoffen is dat onder andere CO2. Bij kernenergie is het radioactief afval. Vroeger (voor 1982) werd dit gedumpt in zee, met alle gevolgen van dien. Tegenwoordig wordt het opgeslagen, wat ook een ver van ideale situatie is. Een echte oplossing voor dit zeer gevaarlijke afval is er niet. Maar het grootste probleem van kernenergie vind ik de veiligheid. Moderne kerncentrales zijn relatief veilig, maar als het fout gaat hebben we een heel groot probleem. Dat konden we zien in Chernobyl en onlangs in Japan. Als het fout gaat bij een kerncentrale in Nederland, door bijvoorbeeld een natuurramp, een menselijke fout of een terroristische aanslag, zal dit rampzalige gevolgen hebben. Daarom sta ik vandaag in Amsterdam om onze regering, ons land en de hele wereld te laten zien dat ik tegen kernenergie ben. Ik hoop u daar te zien!

Dat er een kerncentrale in Japan in de problemen is gekomen zal vrijwel niemand zijn ontgaan. Helaas lijkt de aandacht hiervoor in Nederland steeds verder te verdwijnen.

Grote nieuwswaardigheden bereiken echter het NOS niet eens, en zo komen ze ook niet via het journaal onder de aandacht van de meeste mensen.

Toch zijn zaken als het nog steeds in zee lekken van 7.000 liter hoog radioactief water per uur blijkbaar niet nieuwswaardig genoeg. Ook het dumpen van 12 miljoen liter radioactief water niet nieuwswaardig. Om dit nieuws toch te lezen zul je het moeten lezen in bijvoorbeeld de belgische krant DeMorgen of het ‘light’ nieuws van DWDD.

Is er dan geen reden om ons in Nederland zorgen te maken over radioactiviteit?

Ik denk het wel, uit onderzoek van GreenPeace blijkt dat we slecht voorbereid zijn op een nucleaire ramp. Waar er in Japan een evacuatiezone van 20 kilometer rondom de centrale was geëvacueerd is in Nederland slechts met 5 kilometer rekening gehouden. Twintig kilometer lijkt logistiek onmogelijk. En men is vergeten rekening te houden met de Belgische centrales vlak over de grens. Dit terwijl men zich wel druk zou moeten maken om deze centrales. Slechts vijf kilometer over de grens staat de kerncentrale van Doel waar pas opnieuw problemen waren!

Zelfs al gaat er hier in de omgeving niets mis, dan nog heeft de ramp in Japan effect op ons. Immers, de radioactiviteit kan via het voedsel hier terecht komen. Toch maakt men zich daar nauwelijks druk om, sterker nog, de Europese Unie heeft om onbegrijpelijke redenen besloten dat er opeens meer radioactiviteit in voedsel mag zitten dan voorheen.

Dit alles wetende en lezende vraag ik me nu dus af, waarom heeft de NOS hier geen aandacht voor?

“GroenLinks is en blijft tegen kernenergie en vindt dat Nederlanders zelf moeten beslissen over bouw nwe centrale. #referendum #schonestroom”, alzo tweette Liesbeth van Tongeren vanochtend. Het Tweede Kamerlid van GroenLinks wil een referendum over de bouw van een tweede kerncentrale in Borssele.

Een paar weken terug las ik over een onderzoek wat in Duitsland werd gehouden over kernenergie. De conclusie van het onderzoek was dat het aantal Duitsers dat uitgesproken tegen kernenergie zou zijn, explosief zou zijn gestegen door de situatie in Japan. Sterker nog: waar vooraf aan de ramp een meerderheid voor zou zijn, was nu een meerderheid tegen. Dat dit zo is, verbaast niet: jarenlang stond het onderwerp kernenergie niet op de agenda. Het negativisme rond het gebruik van kernenergie, wat sinds de jaren ’60 de boventoon voerde en door Tsjernobyl tot een hoogtepunt werd gedreven, maakte plaats voor voorzichtig positivisme. Kernenergie werd langzaam een ‘alternatieve energiebron’, duurzamer dan kolen en olie, goedkoper dan wind en zon.

Als er twee jaar geleden een referendum zou zijn gehouden over de bouw van een tweede kerncentrale in Borssele, zoals Liesbeth van Tongeren nu voorstelt, denk ik dat de centrale er zonder al te veel moeite was gekomen. Echter, de situatie is volledig omgedraaid: door de situatie in Japan domineren spannende verhalen over meltdowns, bij voorkeur uit de mond van Diederik Samsom, de media. Het spreekt bijna voor zich dat een opinieonderzoek over kernenergie in Nederland dezelfde conclusies zou hebben dan het eerdergenoemde onderzoek in Duitsland: een groot deel van de bevolking is van mening veranderd door de verhalen uit Japan. Het zou heel goed kunnen dat dit deel zorgt voor een meerderheid tegen kernenergie.

Dit laatste klinkt Liesbeth van Tongeren waarschijnlijk als muziek in de oren: een meerderheid zal ‘tegen’ stemmen bij het referendum, en er zal voor altijd een einde worden gemaakt aan de plannen voor de tweede centrale bij Borssele. Welke vraag ze zichzelf echter wel zou moeten stellen is of ze de discussie wel op deze manier wil winnen. Het volk heeft over het algemeen weinig verstand van kernenergie. Zij zal zich laten leiden door emoties, die haar door de verhalen uit Japan naar een stem ‘tegen’ zal drijven. Ik hoop dat Van Tongeren beseft dat zij op deze manier, bedoeld of onbedoeld, de situatie in Japan ‘misbruikt’ om de discussie te winnen. Dit is vrij schandalig, als je het mij vraagt.

Ik hoop dat Liesbeth van Tongeren zich bedenkt en de plannen voor dit referendum laat varen. Een onderwerp als kernenergie, gesymboliseerd door de bouw van een tweede centrale, is te belangrijk om beslist te laten worden door emoties en de waan van de dag. Helemaal niet als deze waan veroorzaakt wordt door een ramp die aan duizenden het leven heeft gekost.

Pieter Kos, fractievoorzitter GroenLinks Leiden
Willem de Gelder, student Politicologie en lid van GroenLinks/De Linker Wang

 

 

Dit stuk is tevens verschenen op Joop.nl:
http://www.joop.nl/opinies/detail/artikel/van_tongeren_misbruikt_situatie_in_japan/

Een ingekorte versie van dit stuk is verschenen in dagblad Trouw (2 april 2011):
http://www.trouw.nl/tr/nl/4332/Groen/article/detail/1869672/2011/04/03/Kernenergie-is-te-complex-voor-een-referendum.dhtml

Nut en noodzaak van kernenergie staan net als 25 jaar weer stevig ter discussie na een ernstig ongeluk in een kerncentrale. Net als in het midden van de jaren '80 raakte kernenergie de afgelopen jaren steeds meer geaccepteerd, maar de gebeurtissen in Japan lijken dat hernieuwde vertrouwen weer een stevige dreun te hebben gegeven. Of u dat nu onkies vindt of niet, het debat over de wenselijkheid van atoomstroom staat weer op de agenda.

Los van de vraag naar mijn persoonlijke voorkeur lijken er twee houdbare posities in dit debat te zijn. Aan de ene kant staan tegenstanders die kernenergie afwijzen vanwege veiligheids- en afvalproblemen en omdat het een transitie naar echt duurzame energieopwekking alleen maar tegen zou houden. Aan de andere kant staan voorstanders die wijzen op de relatief geringe CO2-uitstoot van kernenergie, olie-afhankelijkheid en beargumenteren dat de risico's van kernenergieproductie en opslag van radioactieve materialen goed hanteerbaar zouden zijn. Tegenstanders willen zo snel mogelijk af van kerncentrales, voorstanders willen graag nieuwe centrales bouwen, waarbij zij er (terecht) op wijzen dat deze veiliger zijn dan oude centrales. Diezelfde voorstanders zouden dan overigens ook moeten beargumenteren dat oude centrales moeten worden vervangen, in plaats van steeds langer opengehouden.

De slinger van de publieke opinie zorgt er echter voor dat geen van beide keuzes echt wordt gemaakt. De kerncentrale in Borselle zou in 2004 gesloten worden, maar een volgend rechts kabinet draaide dit besluit terug. In Duitsland tot voor kort precies hetzelfde verhaal. Aan de andere kant maken ernstige incidenten als dat in Japan het ook zeer lastig om de handen op elkaar te krijgen voor nieuwe centrales. Het resultaat is dat de status quo regeert: we zitten opgescheept met een draak van een compromis. Relatief veel oude centrales die steeds maar niet gesloten kunnen worden en dus steeds maar weer worden opgelapt.

Er is behoefte aan een lange-termijnvisie die over een langere periode consequent wordt uitgewerkt. Die visie moet op lange termijn uitmonden in een volledig duurzame energievoorziening. Als kernenergie daar (in de transitieperiode) deel van zou uitmaken - liever niet - dan wel op een moderne manier. Als we onszelf veroordelen tot de status quo, bewijzen we onszelf en de toekomstige generaties allerminst een dienst.

Vanavond wordt in Groningen een discussiebijeenkomst gehouden over het
te kiezen standpunt van Groenlinks ten aanzien van de rol van CCS in de
duurzame energie voorziening (inclusief de opslag van Co2 onder bewoond
gebied)

Alle leden van Groenlinks in Groningen, Friesland en Drenthe zijn van harte welkom en konden zich hiervoor vooraf aanmelden wat ik dus ook gedaan had. Persoonlijk ben ik felle tegenstander van ondergronds CO2 opslag en zal daar dus ook zeker tegen stemmen.

Het CCS verhaal kende ik minder goed, afgelopen weken had ik mij daar wat meer in verdiept en ben geneigd ook daar tegen te stemmen. Zomaar ergens tegen stemmen doe ik niet, wil uitleggen het hoe, wat en waarom en daarbij alternatieven aandragen.

De eerste uitnodiging kreeg ik al vanuit mensen van GroenLinks Groningen, waarmee ik samen gedemonstreerd had tegen de kolencentrales aan de Eemshaven eerder dit jaar. Voor mijzelf had ik natuurlijk hen verhaal met hen prachtige windmolenpark weer op een rijtje gezet.

1 van de 'geruchten' destijds waren dat dat huidige windmolenpark al teveel stroom leverde, zowel de stroom leidingen naar energie centrale en de energie centrale zou dat niet aankunnen. Afgelopen week had ik hierover navraag gedaan en kreeg een mooi Gronings gedicht die al mijn vragen bevestigden (ga nog navraag doen of ik deze op mijn blogspot mag plaatsen met bron vermelding).

Vind deze discussiebijeenkomst met o.a. Bas Eickhout compliment waardig en zelf hoop ik met o.a. mijn inbreng Bas Eickhout op andere gedachten te brengen. Anderzijds vrees ik gewoon dat Bas Eickhout zelf ook weinig keus heeft en daarom wel over moet gaan tot zo'n in mijn ogen eng voorstel.

Het huidige kabinet heeft wel een stukje duurzaamheid omtrent milieu in hen agenda staan, zover ik het nieuws volg heeft o.a. het CDA aangegeven dit op te kunnen lossen met Kern Energie omdat dat minder vervuilend zou zijn (de VVD zal daarover wel hetzelfde denken).

Binnen Nederland wanneer ik zou moeten kiezen tussen het een of ander, zou ik het CCS verhaal kunnen ondersteunen in plaats van Kernenergie waarop het misschien uiteindelijk op uit zou kunnen komen. Mocht dat het geval zijn haal ik mijn spandoeken uit de kast, trek ik vaker mijn mooie T-shirt aan waarvan ik er intussen 2 heb en zal ook snoei hard actie gaan voeren.

Zie agenda:

Aanvang 19.30 uur (zaal open 19.00 uur)

Programma
19.30 Welkomswoord door Pieter van Niekerken, voorzitter provinciaal bestuur GroenLinks Groningen

19.35 Inleiding thema door Herman Folkerts, lid partijraad voor Groningen

Eerste peiling onder aanwezigen: voor of tegen CCS?

19.45 Bas Eickhout, lid van het Europees parlement en voorstander van het gebruik van de afvang en opslag van CO2

20.05 Egbert Brons, Voorzitter van de Stichting Co2ntramine (het platform tegen CO2 opslag onder Noord Nederland) tegenstander van CCS

20.25 Pauze
20.45 Discussie o.l.v. Partijvoorzitter Henk Nijhoff
21.30 Tweede peiling onder aanwezigen: zijn mensen van mening veranderd?
21.45 Conclusies
22.00 afsluiting

Over mijzelf:

1. Kernenergie is onbespreekbaar op mijn adres, de afval die die zooi creëert is niet afbreekbaar en daarmee zadelen wij onze kinderen of kleinkinderen op. Daarnaast is dat spul levens gevaarlijk! Er zal maar een klein natuur rampje plaats vinden of een dom terroristje voorbij fietsen waardoor de kerncentrale of opslag plek voor kernenergie beschadigd raakt. Dag Nederland of mensen die in die regio's wonen sarcastisch uitgedrukt.

2. Kolencentrales, Wie willen wij vergassen? De longen van planten, dieren en mensen maar even lekker gaan asfalteren? De mens kan niet zonder natuur, volgens mij heeft een ieder dat geleerd bij biologie les 1!

3. Ondergronds CO2 opslag, de mens krijgt al last van etter spetter wanneer er iets vreemds of vervuilends in hen lichaam zit... De aarde slaat een keer terug wanneer wij zo door gaan.

4. Naar aanleiding van de demonstratie tegen kolencentrales binnen de Eemshaven had ik 2 maal een filmpje gemaakt en geplaatst op youtube, beiden had ik verwijderd, de nieuwste plaats ik nu weer even opnieuw. Een 'akelig' Hardcore filmpje waarbij je snoei harde beats hoort, akelige plaatjes te zien krijgt en bij de mooie zang en melodieën de goede alternatieven. Tussen de goede alternatieven verschijnt 1 plaatje in beeld die ik zelf ook niet vertrouw. Je boord daarin 2 gaten in de grond... Het eerste gat wordt heel diep geboord en die buis wordt heet, het tweede gat minder diep en die buis blijft koud.. Dat zou energie op kunnen wekken... Dat doet mij sterk denken aan het puisten verhaal wat ik eerder in deze blog omschreven had (zie 2.44 in onderstaande filmpje).



Vanavond word het een nuttige avond voor mij met oog op de toekomst, daarnaast ook vrij leerzaam omdat kritiek uiten mag en kan!

Met zijn opmerkingen in de Nieuwjaarsspeech voor de Provincie Drenthe heeft de CdK een zeer gevoelige snaar geraakt, die zwaar natrilt in de gemoederen van GroenLinks Drenthe. Kernafval in de Drentse ondergrond?? Hoe verzint hij het. Het onderzoek naar CO2 opslag is nog niet eens afgerond en daar komt de volgende “rotzooi” die wel in de Drentse grond verstopt & bewaart kan worden voor ons nageslacht. GroenLinks wil niet eens kolencentrales in de Eemshaven, laat staan een kerncentrale. Het is de PvdA wel toevertrouwd, discussies die al jaren terug zijn gevoerd, incl. alle demonstratie’s van toen, opnieuw leven in te blazen. Kort geleden immers in Assen ook de al jaren geleden gevoerde discussie over het 4de kwadrant van Assen, even dunnetjes overgedaan. Ook hierbij liepen de gemoederen hoog op, veel demonstranten in no time op de been en is de discussie nu, volgens de wethouder, voor eeuwig gedaan. En gij geloofd dat!  Over een paar jaar komt het weer bovendrijven omdat de PvdA een “proefballonetje” op laat om “draagvlak” te krijgen voor hun ideeën.

GroenLinks heeft dit “proefballonnetje”over kernafval in de Drentse ondergrond, hoog opgepakt. De Tweede Kamer heeft schriftelijke vragen gesteld. Gelukkig zit ons TK-lid Ineke van Gent dichtbij. En lang leven de twitter en de email, zodat na de twitter van donderdagavond naar de landelijke campagneleider en zijn mail naar Tweede kamer als resultaat had dat Ineke van Gent en Kees Venrik vrijdagmiddag al de vragen hebben ingediend. Dat daar druk mailverkeer met de beleidsmedewerkers en statenleden van GroenLinks Drenthe aan vooraf is gegaan, staat zonder twijfel vast. En dat CdK zich  waarschijnlijk verbaasd afvraagt wat hij  te weeg heeft gebracht, lijkt mij ook niet. Kijk voor meer info over de Drentse en landelijke discussie op: http://www.dvhn.nl/nieuws/noorden/drenthe/article5669072.ece/’Drents-nee-tegen-kernafval-ongepast’ en

http://www.rtvdrenthe.nl/nieuws/43874/ophef-uitspraken-cdk-tichelaar-over-opslag-van-kernafval

GroenLinks maakt zich al maanden hard voor een duurzame energiecentrale in Drenthe, dus zeker geen Windmolenpark, biogascentrale, zonne-energiepark bovenop een opslag van kernafval in Drenthe.

Kortom, GroenLinks staat op de bres!!

Tegen kernafval en kerncentrales en voor DUURZAME ENERGIE!