In het weekend dat PvdA en CDA hun congressen hielden, werd Emile Roemer wakker met een cadeautje. Voor het eerst in de geschiedenis was de SP de grootste in de peilingen. De roerganger van de SP heeft een mooie virtuele winst binnengepraat. Kiezers van PvdA en PVV zijn het erover eens. Na alle Pimmen, Rita’s en Geerten, is Emile Roemer nu dé man voor de zwevende stem. Tweeëndertig virtuele zetels mocht hij bezetten volgens peilend orakel Maurice de Hond. Volgens het onderzoek van trekt de SP onder Roemer vooral kiezers met een laag inkomen, en haalt ze weg bij Wilders’ PVV.

Volgens Emile komen zijn nieuwe kiezers van de PVV, omdat ze daar eindelijk door beginnen te krijgen dat Geert Wilders de ene na de andere belofte breekt. Job Cohen is ondertussen dolblij en helemaal niet zurig over het nieuws van Maurice de Hond. Hij ziet de stemmen van de PVV graag naar de SP verdwijnen. En wat betreft de Partij van de Arbeid zelf; die gaat het minderheidskabinet van Rutte en Verhagen in zijn sop laten gaarkoken de komende maanden. Als de PVV het af laat weten, moeten ze maar nieuwe verkiezingen uitschrijven, luidt het devies. En dan volgt er vast een heerlijk warm bad van linkse samenwerking…

Het is echter nog maar de vraag of Cohen daar zo blij moet zijn. Want hoewel Geert en Emile het stellig zullen ontkennen, zijn de PVV en de SP wel degelijk verwante partijen. De kiezers stappen niet voor niets zo makkelijk over de links-rechts-grens. Geert mag nog zo’n hekel hebben aan alles wat riekt naar links, en Emile Roemer kan zich nog zo verontwaardigd voelen door het bruuske taalgebruik van de gemiddelde PVV’er, we hebben het over twee partijen die – op het standpunt van immigratie en ontwikkelingssamenwerking na – meer met elkaar gemeen hebben dan ze voor doen komen.

De SP en PVV zijn beiden een partij voor boze, behoudende en zelfs verontwaardigde kiezers, waar we er steeds meer van lijken te hebben. Kiezers die denken ‘het Volk’ te zijn, en te weten wat ‘het Volk’ wil. Kiezers die politici te pas en te onpas voor zakkenvullers uitmaken. Kiezers die Europa het liefst morgen torpederen, zonder zich ook maar een minuutje druk te maken over de mogelijke gevolgen voor hun portemonnee. Kiezers die zich überhaupt niet graag verdiepen in ingewikkelde materie, maar aan een paar rake oneliners genoeg hebben om hun waardevolle stemrecht in het stemhokje te verzilveren. Kiezers die bovenal graag overal “nee”op zeggen…

Het lijkt mij tijd, dat niet alleen de politici van PvdA (en CDA), maar ook GroenLinks zich eens achter de oren gaan krabben. Want als dit zo door gaat, bereiken PVV en SP samen bij de volgende verkiezingen meer dan 50 zetels, of misschien zelfs het pluche. En het is leuk, al dat gepraat over een linkse lente, maar of de SP die lente gaat brengen, waar deze eurofiele partijen op zitten te wachten? Het lijkt mij niet. Met een stevige SP én PVV in de Tweede Kamer zijn we nog verder heen dan nu. Hoe conservatief wil je het hebben?

Het wordt tijd dat PvdA en GroenLinks eens wat harder roepen wat ze willen. En het wordt tijd om dat gefilosofeer over een linkse samenwerking eens te laten, en het eigen geluid over het voetlicht te brengen, desnoods in extreme jip-en-janneketaal. Ik zou PvdA en GroenLinks graag in een volgend kabinet zien. Maar een kabinet met de SP, daar zit ik nu net niet op te wachten…

Occupy in Warffum. Deze week is het 35 jaar geleden dat ten noorden van Warffum een boortoren van de Nederlandse Aardolie Maatschappij, de NAM, door actievoerders werd bezet. Op 25 januari 1977 beklommen vijf actievoerders, waaronder een journalist en een fotograaf van de Nieuwe Revu, het bouwwerk, op de grond ondersteund door enkele tientallen actievoerders.

In de jaren zeventig overwoog het kabinet-Den Uyl (1974-1977) serieus om radioactief afval op te slaan in zoutkoepels in Noord-Nederland. Behalve de Drentse plaatsen Anloo, Schoonloo en Gasselte waren ook de Groningse dorpen Onstwedde en Pieterburen in beeld. De bevolking in Noord-Nederland was fel tegen. Gemeenteraden en Provinciale Staten keerden zich tegen de kabinetsplannen. De anti-atoombeweging floreerde.

Atoomtegenstanders uit Pieterburen vermoedden dat de NAM vanuit een proefboorlocatie in Warffum stiekem onderzoek deed naar de opslagmogelijkheden voor radioactief afval in de zoutkoepels onder Pieterburen, een kilometer of acht westwaarts. De vijf actievoerders klommen met proviand voor een dagenlang verblijf in de 34 meter hoge boortoren, tot stomme verbazing van de NAM-werknemers en de plaatselijke autoriteiten. Na een bezetting van tien uur in regen en windkracht 9 stapten ze in een hoogwerker van de Mobiele Eenheid. Actie ten einde.

Eind 2011 verscheen de roman Torenval van Jan Folkerts. Folkerts was de journalist, die in 1977 de boortoren bezette. De huidige gemeentesecretaris van het Friese Littenseradiel beschrijft in zijn debuutroman zijn werkzaamheden voor de linkse familieweekblad Nieuwe Revu, dat in die jaren veel aandacht schonk aan de anti-atoombeweging en niet terugdeinsde voor “participerende journalistiek”.

Torenval biedt een mooi beeld van de activistische sfeer van de tweede helft van de jaren zeventig. De roman leest als een sleutelroman, waarin voor de “gemiddelde milieuactivist uit Warffum en omgeving”(pff, wie is dat?) wel een paar hoofdpersonen “ontsleuteld” kunnen worden. Wat dan opvalt is de continuïteit. Niet alleen deelt de anti-atoomonderzoeker Marc van Dam nog steeds zijn enorme kennis over energievraagstukken met de milieubeweging, maar dan onder eigen naan. Ook Pieterburen voert in feite nog dezelfde actie. Nu tegen de Franse energiegigant EDF, die de zoutkoepels onder het dorp voor gasopslag wil misbruiken.

Frappant is dat ook de huidige Pieterbuurster actievoerders vrezen dat EDF met een dubbele agenda werkt en in werkelijkheid radioactief afval onder het dorp wil opslaan. Pieterburen Tegengas als erfgenaam van de Atoom Alarmgroep Pieterburen.

Niet overal in Torenval is duidelijk waar de factie eindigt en de fictie begint. Op donderdag 25 januari komt Jan Folkerts in de bibliotheek in Warffum om de 35e verjaardag van Occupy Warffum met een lezing te vieren.

Erik de Graaf

Eind December 2011 ontving ik een uitnodiging van Ronde Tafel met daarbij de mededeling dat men ook dit jaar weer druk bezig is met de organisatie van de Nieuwjaarsduik 2012. Omdat vooral wij het vorig jaar tot een groot succes hadden gemaakt, hoopten zij vanuit de organisatie dat wij ook dit jaar weer mee wilden doen.

Vanaf eind November en begin December zat ik nog te twijfelen en liet binnen vrienden en familie kring doorschemeren dat ik waarschijnlijk niet mee zou doen of dat ik het nog niet wist (deed ik natuurlijk alleen wanneer ik de vraag letterlijk voorgelegd kreeg).

In Januari 2011 wilde ik een duidelijk statement maken uit protest in de vorm van:”wat nou?”,”Deze ‘zielige’, ‘zwakke’ (vaak afgewen) gehandicapte donderstraal kan meer dan velen denken”

Hoe zat het ook alweer dat ik in omgeving 2007 op eigen initiatief wederom bij het UWV aanklopte voor studie mogelijkheden? Kreeg te horen wat de concrete mogelijkheden waren binnen een termijn van 3 maand en daarnaast de opmerking:”doe rustig aan”,”we kennen je ziektebeeld en daarom zal je ook blijvend in aanmerking komen voor een arbeid ongeschiktheid’s uitkering.” Ter afsluiting kreeg ik destijds ook mee dat ik ervan genieten moest!” Harder dan dat kon er eigenlijk niet in mijn smoel gemept worden (het was goed bedoeld maar toch achteraf gezien).

Natuurlijk was 1 Januari 2011 ook een uitdaging voor mijzelf, een beetje bluffen en grenzen verleggen.. Je zal maar gebluft hebben en een enorme stijfkop zijn, dan laat je toch ook zien wat je waard bent!

Dat bleef eigenlijk onhandig de tong uitsteken naar een ieder die mij allang afgeschreven hadden in welke vorm dan ook met daarbij de vraag doe me dit maar even na :P http://www.youtube.com/watch?v=YWhCuKPA0Sc

Nu 1 Januari 2012-01-12

Halverwege December 2011 begon mijn bloed natuurlijk weer te stromen waar het niet zou kunnen stromen en kreeg zelf wederom weer zin aan een verfrissende duik (gewoon doen dacht ik)!

Dit maal zat ik vooraf wel met 2 vragen:

1. Omtrent mijn gezondheid was het wat minder met mij gegaan afgelopen jaar waardoor ik ook veel minder gaan sporten ben, zou mijn rikketik zo’n sprong dan wel aan kunnen (nuchter gezien maar deels ook een onzinnig argument).
2. Wel heel belangrijk voor mezelf, in 2011 had ik mijn eigen al bewezen wil telkens een stap voorwaarts maken en een herhaling van zetten hoort daar niet bij!

Eind December schoot mij te binnen zal ik mijn eigen (opgesloten) gaan verpakken in een doos waarop diverse teksten gekalkt staan wat mij niet bevalt aan de komende begrotingen, mijn ideeën in die vorm waren te onduidelijk en praktisch gezien niet reëel.

Zelf ben ik bijvoeding nodig om maar zwaarder te worden, zo’n doos paste en past prima tussen mijn hals en net boven mijn kont (ben blij dat het voorlopig nog vergoed wordt)..

Op twitter stelde ik ook de vraag wie een origineel idee had en bij voorkeur zocht ik naar een GroenLinks thema en iets over de zorg. De beste tekst was toch wel (aan de voorkant van het shirt) Help ons ook in 2012 ons hoofd boven water te houden! Stem GroenLinks voor échte oplossingen.

(aan de achterkant) Want – gratis zwemles voor pgb-ers, gratis rondje vliegen in de JSF en 130 met je scootmobiel zijn dat niet! #OPRUTTE

1 januari was het zo ver, tegen 14:00 stapte ik uit mijn nest en ging vlot een hapje eten en wat drinken. Net voor ik vertrekken wilde moest ik ook nog even een noodstop maken op het kleinste plekje van de aarde.. Scheld vloek, geen smoesjes jongen gewoon gaan hardlopen dan kom je nog wel op tijd aan.

Bij aankomst herkende 1 van de organisatoren mij meteen en begeleide mij naar de inschrijf en kleed ruimte, toen ik omgekleed was kon ik binnen aansluiten bij een groepje die nog voor mij stonden die de teksten op mijn shirt wel heel interessant vonden (ff een kort momentje gesproken over hoe alles nu gaat en hoe het zou moeten gaan wanneer GroenLinks het voor het zeggen zou hebben)

Op een bepaald moment mochten we naar het water lopen en per groepjes sprongen mijn voorgangers het water in, tegen de tijd dat het bijna mijn beurt was begon ik al zachtjes te lopen en werd ik tegen gehouden door een van de organisatoren van Ronde Tafel, deze vermelde letterlijk aan mij:”jij mag als laatste”,”en je krijgt een speciale aankondiging dus wacht nog maar even.”

Prachtig dacht ik, zonder iets te zeggen begreep deze organisator van Ronde Tafel mij heel goed. Ik sloot me intussen alvast af van alles en begon mij op het water te concentreren en het start sein van Klaas je mag..




Zodra ik het start sein kreeg liep ik in een stevige looppas naar de rand van het water en keek waar ik ongeveer terecht wilde komen, toen werd ik ook meteen even wakker en dacht bij mijn eigen:”ik weet niet waar de camera’s staan van het grote beeldscherm waarop iedereen mee kon kijken”,”laat ik mijzelf maar langzaam 1x ronddraaien zodat zowel de voorkant als achterkant van mijn shirt goed in beeld komen te staan.” Eenmaal omgedraaid zocht ik weer naar het punt waar ik in het water wilde belanden en maakte de sprong, deze ging meteen een stuk beter dan vorig jaar… ik kwam precies op de plek terecht die ik vooraf ingeschat had, raakte wel koppie onder maar kon nu gelukkig zelfstandig snel genoeg op staan. Ook de weg naar het trappetje was een stuk eenvoudiger te vinden… Ontving divers applaus en er rende ook meteen een journaliste naar mij toe van de Hoogeveense Courant.

Had niet eens de tijd om een beetje overdonderd te zijn in de vorm van yes, dit is precies wat ik wil, nu ff gaan opletten wat ik zeg. Tijdens het lopen naar de kleedkamer vertelde deze in positieve zin ‘exact’ wat er vorig jaar gebeurd was:”vorig jaar was ik de aller eerste duiker”,”dit jaar de aller laatste”,”vorig jaar was het steen en steen koud”,”lag er eis etc;” wat ik allang vergeten was want dat eis was vooraf weg gehaald en herinnerde me alleen een aantal smeltende sneeuw bultjes..

Ze vroeg meteen hoe voelde het water aan waarop ik direct antwoordde dat ik ook het water een stuk minder koud aan vond voelen dan vorig jaar maar dat het ondanks dat best nog wel koud was. Ik plakte er aan vast dat mijn sprong gelukkig al veel beter ging dan vorig jaar.

We naderende aanmeld balie om te springen en ik kreeg de vraag:”Vorig jaar was je de eerste duiker”,”nu de laatste!”,”hoe zit dat?” Intern begon ik wat te grinniken met een gevoel van:”Yes”,”ga je straks met name veel richten op het PGB omdat je je eigen daar het meest kwaad om maakt momenteel!”

Eenmaal binnen aangekomen kregen we het wederom even over vorig jaar waarbij ik aangaf dat ik destijds wilde bewijzen dat ik ondanks mijn handicap ook veel dingen wel kon.. We kregen het over de teksten die op mijn shirt stond en zodra het woordje PGB viel kreeg ik het verzoek om mij eerst even om te kleden en daarna het interview af te maken (heel logisch eigenlijk).

In de kleed ruimte aangekomen kreeg ik diverse complimenten in de vorm van:”jij bent wel koppie onder gegaan”,”respect man!” Waarop ik wel eerlijk antwoord gaf dat dat niet mijn bedoeling was maar dat de sprong mij in verhouding met vorig jaar behoorlijk mee viel en ik had het ook niet eens koud..

Op het moment dat ik mijn t shirt uit wilde trekken kreeg ik het in ene wel steen koud, had het gevoel dat ik in mijn blootje in de sneeuw lag en het iets te kleine t shirt kon ik ook amper uit krijgen… Was bijna geneigd om te roepen:”wie wil mij even helpen om dit shirt over mijn schouders heen te trekken!”

Niet doen Klaasje, je bent een grote sterke vent met een grote mond die zo zelfstandig mogelijk wenst te blijven.Vanuit mijn eigen situatie zeker sinds het 1e kwartaal van 2011 drong tot mij door dat ik echt een PGB regeling nodig zou gaan krijgen.

Meneer Rutte snapt dat niet, aldus Rutte kan ik wel ondersteuning blijven ontvangen d.m.v. het CAK mits ik een eigen bijdrage lever, en dat noem ik nu juist geld verspilling pur sang omdat ik telkens maar enkele maanden per jaar hulp nodig ben in bijvoorbeeld de huishouding.

Dit kabinet snapt dat niet, komt geld tekort en moet gaan bezuinigen (wat GroenLinks ook zou gaan doen) en plukt zomaar overal geld vandaan om de huidige begroting matchent te maken (iets wat GroenLinks zeker niet wenst in deze vorm).

Dit kabinet schuift huidige problemen die spelen gewoon door naar de toekomst, wie dan leeft wie dan zorgt heet dat! Zelf ben ik een GroenLinkser met diverse liberale ideeën, maar wat er nu gebeurd kan echt niet!

Na het omkleden was ik nog even blijven rondhangen bij de soep stand, met een aantal mensen gesproken over de sprong en nog even gewacht op de journaliste die mij nog verder wenste te interviewen.

Al met al een geslaagde dag

Het eerste voornemen voor 2012 is al gesneuveld. Ik rook nog steeds als een ketter. Ik hoor bij de ruim 24 procent van de bevolking (16+) die rookt. Ik wilde er dit jaar mee ophouden. Het lukt gewoon niet. Ik hunker naar de sigaret. Gauloises blauw zonder filter, die ‘ouderwetse’ peuken zijn lekker zwaar. Een pakje per dag. Eigenlijk ben ik nooit gestopt. Ik nam het me vlak voor de jaarwisseling op oudejaarsavond om 23h30 voor. Maar, nadat het vuurwerk was losgebarsten, bood mijn buurman mij een cigarillo aan. Ik pruttelde nog wat over stoppen, goede voornemens, maar toen ik zijn sigaartje rook, ging ik voor de bijl. Jammie, een voortreffelijk rokertje van Oud Kampen. Nieuwjaarsnacht heb ik mijn voorraadje Gauloises aangebroken (ik had de sigaretjes nog niet weggegooid, dat is zo zonde). Ik wilde eigenlijk alleen stoppen omdat rokers in het verdomhoekje zitten. Wij zijn de moderne lepralijders. Overal worden wij geweigerd: ‘meneer, wilt u buiten roken’. Duvel toch snel op. Ik schaam mij niet meer voor de sigaret. Ik negeer de voorschriften. Roken als verzet tegen de sociale en wettelijk druk. Waar ik ook ben, ik steek er gewoon eentje op.

Terug uit de tropen… 2 weken rondgereisd door Trinidad en Tobago, verrassend niet-toeristische Caraibische eilanden. Jazekers, de prachtige stranden, maar ook veel regenwoud en mangrovebossen. En heul veul vogels: kolibri’s, papegaaien, zee-arenden en nog honderden andere soorten, maten en kleuren.

En overal wegen met flinke gaten en gebouwen die bijna af zijn… met steevast de toelichting: daar gebeurt pas weer wat als er verkiezingen zijn. De gidsen en andere T&T’ers die we spraken, hadden er geen goed woord voor over. ‘More like politrics’, aldus gids Dennis. Het klinkt zo goed: er zijn enorme natuurreservaten, beschermde gebieden. Maar ja, beschermd tegen wie? Er wordt gestroopt bij het leven. Dieptepunt was een dode zeekoe, een extreem zeldzaam beest (niks te koe, de dichtstbijzijndste soort is de olifant!). Het is nog mogelijk dat het dier een natuurlijke dood is gestorven, maar die kans is niet heel groot… Mogelijk was het dier te zwaar om te verplaatsen, de gieren deden zich er al tegoed aan tot het tij het beest een zeemansgraf gaf. Mensen zijn dol op ‘wild meat’, hoewel ze vinden dat het naar kip smaakt. Wat een triestigheid…

Maar goed, los hiervan was het een fantastische vakantie. Nog een paar vakantiewijsheden: De Nederlandse Maagd is veel beter dan Bonita Avenue (aardige Irving-imitatie) en Tailer Tinker en zo is geen goede film om te kijken als je tegen je slaap vecht in het vliegtuig

Terug in herfstig NL, maandag weer aan de slag en vast weer aan de blog! GELUKKIG NIEUWJAAR!

Vliegen is onduurzaam. Toch ontkom je er als wereldburger niet aan. Op Trees for Travel kun je kijken hoeveel CO2 je uitstoot door een vlucht (en deze eventueel compenseren). Om een idee te geven, voor een retourtje London moet een boom in de tropen 66,5 jaar groeien. Voor een trip heen en terug naar de VS is dat ongeveer 660,5 jaren. Do the math…

Laatst moest ik ‘noodgedwongen’ (jammer dat je op de fiets niet overal kunt komen helaas) kiezen voor luchtvervoer. Tot mijn verrassing kreeg ik een e-ticket verzonden naar mijn telefoon. Daarin stonden alle belangrijke gegevens zoals vertrektijden en gatenummers vermeld. Daarnaast was er ook een digitale barcode. Hierdoor hoefde ik niets uit te printen. Bij het inchecken en douane, hoefde ik alleen mijn paspoort te laten zien en mijn telefoon (met op het scherm de barcode) door een scanner te halen. Ik kon meteen doorlopen. Als je nadenkt is dit alles erg 21. eeuw eigenlijk en niet meer slechts scenes uit een film.

Per jaar alleen al op Schiphol passeren er 45 miljoen reizigers. Dan is deze digitale instapkaart op je telefoon ten opzichte van de papieren voorganger toch nog een duurzaam randje van een onduurzaam gebeuren. De vraag die bij me opkomt, is hoe we in deze steeds meer globaliserende wereld onze (toenemende) mobiliteit kunnen verduurzamen? De auto-industrie is volop bezig met het ontwikkelen van hybride technieken, waarbij zelfs grote merken als BMW, Mercedes en Audi aan mee doen. Laatst was er in het nieuws te lezen dat er ook grote luchtvaartmaatschappijen bezig zijn met het terugdringen van de CO2 uitstoot, veroorzaakt door vliegverkeer. Ik zal daar eens in gaan duiken, misschien wel interessant voor mijn volgende post.

In het kader van het verbeteren van de luchtkwaliteit rijden er door het centrum van mijn stad ‘s-Hertogenbosch nu alleen nog maar electrische bussen. De zogenaamde ‘220 Xpress’. Een aangename vergroening van de binnenstad, die hopelijk snel wordt uitgebreid naar alle wijken van de gemeente.

Nu ik deze blog aan het schrijven ben, moet ik denken aan een presentatie die ik hield op de middelbare school over de ‘magneetzweeftrein’. Het was toen een blik naar te toekomst. Nu een uitgesteld verlangen…

***

OMGAAN MET HET KWAAD IN DE WERELD

Je bent geograaf of je bent het niet! Als geograaf onderscheid je verschillende schaalniveaus. Het kleinste schaalniveau is dat van het gezin. Zou zich zelfs in een gezin kwaad voordoen? Op het eerste gezicht denk je van niet. Kinderen kunnen wel eens ondeugend zijn, maar dat valt voor mij niet onder “het kwaad”. Maar dan lees je over huiselijk geweld: mannen, die hun vrouw mishandelen of omgekeerd. Kinderen, die mishandeld worden, soms met dodelijk gevolg. Je hoort over seksueel misbruik van meisjes door vader of broer. Achter de voordeur gaat veel kwaad schuil. Leerkrachten en huisartsen wordt gevraagd daarop attent te zijn en ook buren zouden hun vermoeden kunnen melden bij een vertrouwensarts. Laten we bedrijven en instellingen deze keer maar overslaan.

We kijken naar het wijk- of dorpsniveau. Meestal is dit nog redelijk overzichtelijk en kennen veel mensen elkaar. Nu is er vaak veel weerzin tegen sociale controle, want dat wordt gemakkelijk geassocieerd met sociale dwang tot “deugdzaamheid”, als de jonge mensen tenminste nog weten, wat daaronder wordt verstaan. Maar als gezinnen weg gepest worden uit een wijk, dan zou de meerderheid van goedwillende mensen dat niet moeten pikken en zeker niet de ouders van de pesters. Die zouden ook door iedereen daarop aangesproken moeten worden. Buurtwerkers, wijkagenten, buurtverenigingen, jeugdzorg en gemeente horen goed samen te werken en daarbij vooral moeten afspreken, wie de eerst verantwoordelijke is voor de aanpak van een probleemgeval. Een interessant nieuw initiatief is Burgernet. Wie zich daarbij heeft aangesloten krijgt soms van de politie een sms of mondelinge boodschap via de telefoon om te waarschuwen, wanneer hij iemand met een nauwkeurig signalement ziet.

Toch is het bestrijden van criminaliteit en het verzekeren van de veiligheid van de burgers vooral een overheidstaak. De overheid moet de wet handhaven. Zelfs in Nederland valt dat niet mee. Bij zware criminaliteit is vooral het leveren van een wettig en overtuigend bewijs moeilijk. De politie kampt vaak met te weinig of onvoldoende deskundig personeel. Computercriminaliteit vroeg een totaal nieuw soort specialisten.

Is het in Nederland al moeilijk, hoe uitzichtloos lijkt het in een land als Somalië of Mexico of Afghanistan. In dit laatste land proberen we er iets aan te doen door agenten een eerste opleiding te geven en ook mee te werken aan de opleiding van hoger personeel en medewerkers van justitie. Maar het land kent meerdere stammen, die zich weinig aantrekken van een centraal gezag en landelijke wetten. Er is een enorme corruptie, ook bij de overheid en die blijft meestal ongestraft. Lokale krijgsheren betalen wapens en munitie met de opbrengsten van de papaverteelt. En natuurlijk zijn er de Taliban, die met geld van elders velen tot meevechten weten te bewegen. Want het is een arm land met weinig werkgelegenheid. Zo bezien is de training van die paar politieagenten een druppel op een gloeiende plaat? Of moet je misschien een andere beeldspraak gebruiken: een zaadje, waaruit een forse boom kan groeien? Wat doe je tegen het kwaad in een falende staat als Afghanistan? Wat is de zin van de aanwezigheid van de NAVO in het land? Terwijl al eerder is gebleken, dat je je hand maar beter niet in dat wespennest kunt steken. De groei naar een rechtsstaat moet van binnen uit komen en dat vraagt ontwikkeling. De Afghanen zelf moeten tot het inzicht komen, dat het anders kan. Dat vraagt ontwikkeling en het ontstaan van een middenklasse, die dat allemaal niet meer accepteert. Daar gaan wel een paar generaties overheen. Toch zie je het overal in de wereld gebeuren: China, India, Brazilië waren onderontwikkelde landen en groeien nu snel naar de top van de grote economieën in de wereld. Het kwaad in de wereld kun je niet laten verdwijnen met geweld. Het lost niets op. De oorzaak van het kwaad wordt niet weggenomen.

Toch blijft steeds weer de twijfel. Als kind maakte ik de Duitse bezetting heel bewust mee. Ik begreep heel goed, dat het Nazidom het kwaad was, dat bestreden moest worden. Ik was die Canadezen enorm dankbaar toen zij ons na bijna vijf jaar vrijheid brachten. In Oost-Europa kwam in de plaats van het Nazibewind een communistische dictatuur. Het duurde nog vijfenveertig jaar voordat die verdween. Niet door geweld van buitenaf, maar het kwam van binnenuit. In voormalig Joegoslavië moest van buitenaf met geweld worden ingegrepen om er rust te brengen en nog steeds moet de door buitenlandse troepen worden bewaakt. Wat doe je tegen mensen, die echt niet het goede willen?

Hoe lang moeten de Afghanen nog wachten op vrijheid en veiligheid en ontwikkeling en welvaart?

Jaargang 4, Nr. 195.

Concertgebouw Amsterdam, Sydney Operahouse, Radio City Music Hall New York. Allemaal plekken waar door de grootste orkesten van de wereld de mooiste klassieke concerten worden gegeven voor uitverkochte zalen. Nu zou je Heerhugowaard niet zomaar aan dit rijtje kunnen toevoegen. Op het gebied van bekendheid en grootsheid kunnen wij ons niet meten met de groten der aarde. Wat wel universeel is, zijn muziekliefhebbers. Muziekliefhebbers zijn er overal ter wereld en dat geldt het zelfde voor muziekliefhebbers die naar een klassiek concert willen.

In Heerhugowaard is helaas niet veel mogelijkheid om een klassiek concert te bezoeken van een gerenommeerd en landelijk of internationaal bekend orkest. Daarom  heb ik het plan opgevat om een gerenommeerd en bekend klassiek orkest naar Heerhugowaard te halen voor een groots concert.
Dit concert is natuurlijk niet alleen bedoeld voor Heerhugowaarders. Iedereen die wil komen is van harte welkom.

Graag wil ik weten of er interesse is voor zo’n concert en ook wat voor muziek dan gespeeld moet worden.

Laat een reactie achter op dit blog of doe dit via de contact pagina.

De klimaattop in Durban, Zuid Afrika, is vandaag met een dag verlengd omdat de deelnemende landen het niet eens met elkaar zijn. Met name China en de VS liggen dwars. Zij willen niet dat de regels die de CO2 uitstoot moeten verminderen bindend worden. Wanneer beseffen Bejing en Washington dat het vijf over twaalf is? Eilanden dreigen onder water te lopen door de stijging van de zeespiegel. Het weer wordt extremer. Het wordt natter én droger. De regenbuien zullen steeds heviger worden. De periodes van droogtes steeds langer. Het ene moment klotst het water over kades van rivieren en staan de bewoners van binnensteden tot hun knieën in het water. Het andere moment mogen boeren hun land niet beregenen, omdat er een tekort aan drinkwater dreigt. Regeringen moeten meer investeren in duurzame energie. Begin daar vandaag mee. Bouw afgrijselijk ogende windmolenparken aan zee, zoals de Fransen doen. Wek meer stroom op uit waterkracht. Schakel over op zonne-energie. Stop met het gebruik van fossiele brandstoffen. Goed dat er overal lokale groeperingen opstaan om duurzame energie op te wekken, in plaats van afhankelijk te zijn van het beleid van regeringen die zaken alleen uit economisch oogpunt benaderen. Hulde aan Texel, dat naar verwachting over een aantal jaar de energie helemaal uit duurzame bronnen haalt. Hopelijk pikken regeringen dit signaal op en wenden zij de steven voordat de klimaatproblemen nog groter zijn geworden.

Article 3.Everyone has the right to life, liberty and security of person.

Het recht op leven, vrijheid en persoonlijke veiligheid, dat schrijft het derde artikel van de Universele Verklaring voor de Rechten van de Mens voor, althans als je de Engelse versie mag geloven. Daarin wordt gesproken over 'Personal security', net als de Franse 'Securete de sa persone', in het Nederlands is het echter de 'onschendbaarheid van persoon'. Hetgeen is anders is dan persoonlijke veiligheid.

Daar wil ik het echter ter gelegenheid van de verjaardag verklaring het niet over hebben, noch over of de rechten van de mens een horizontale werking hebben, noch of ze niet een westers concept zijn of een jubelzang over het goed het wel niet is dat er rechten van de mens zijn. Allemaal mooie onderwerpen, maar niet voor nu.

Waar ik het wel over wil hebben is het 'brengen' en ontstaan van vrijheid. Mensen die mij kennen weten dat ik een zwak heb voor de Arabische wereld. Weinig dingen zijn dan ook zo actueel als de Lente die in middels een koude winter geworden is. Mubarrak mag dan wel weg zijn, maar zijn legerchefs hebben feitelijk nog de macht in handen. Lybië ging niet zo heel erg lekker, om nog maar even niks over Syrië te zeggen.

Graag had ik dan ook geschreven over hoe goed wij - als vrije en democratische westen - wel niet zijn in het steunen van de Arabische lente. Helaas blijken onze ministers en premiers die normaal de mond vol hebben over mensenrechten, vrijheid en democratie toch iets minder enthousiast. Met de spontane opstand in Tunesië, snel gevolgd door Egypte en andere landen, werden de ministers echter zenuwachtig. Premier Rutte repte zich snel naar de microfoon om te vermelden dat "we er natuurlijk niet aan moeten denken dat het Broederschap [conservatieve partij] aan de macht komt." Verhagen wist in Nieuwsuur te melden dat mensen rechten het meeste baat hadden bij een stabiele regering. Veel kan je zeggen over Khadaffi, Al-Assad en Mubarrak, maar niet dat ze niet stabiel waren.

Nu is het militaire regime wat Mubarrak verving in dictatoriale zin geen democratie, de overwinning van een islamitische partij in Tunesië is dat wel. Helaas is dat niet wat wij willen. Wij hebben liever onze - dierbare - mannetjes er zitten. Toch houden ze, de Westerse leiders, vol dat we voor democratie zijn. Dat zijn we ook, als er in Iran of Syrië gedemonstreerd wordt volgt al snel de oproep aan de leider te vertrekken. Op het moment dat er druk op het regime in Egypte, Bahrein, Yemen, Oman of Saudi-Arabië komt, is het echter van het grootste belang dat de stabiliteit (lees het dictatoriale regime) in stand blijft. De wil van de meerderheid is dan van groot gevaar daar voor.

Kortom, we meten met twee maten, een vriendelijke maat van artikel 3 - het grondvest voor alle politieke en mensenrechten - voor vrijheidsonderdrukkende regimes die we steunen en een hardere artikel 3 voor de regimes van de 'we don't like you list'. Laten we overal, in het kader van de dierbare vrijheid voor een ieder, onze zelfgekozen leiders eens op te roepen met het huichelachtige gedrag. Wees eindelijk nou eens consequent, ook al is de uitkomst van de verkiezing niet zoals we die zouden willen zien. Eigen economisch en machtsbelang zou bij de vrijheid van anderen een keer niet de eerste viool moeten spelen.

Ook ik weet dat het idee dat eigen belang naar de tweede plaats wordt geschoven niet te realiseren is. Maar misschien moeten we 10 december dan toch eens aangrijpen om een keer naar onze eigen rol te kijken in de onderdrukking van miljoenen over de wereld en over wie we nu eigenlijk moeten steunen. Idealistisch: ja, maar vandaag mag het.

Kijk tip: Onze dierbare dictator van VPRO’s Tegenlicht.

Het is artikel #9 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM): Je mag niet zomaar worden opgesloten, of het land uitgezet. Een prachtig streven van een evenzo prachtig document. De lidstaten van de nieuwbakken Verenigde Naties stelden het werk in de naweeën van de Tweede Wereldoorlog op. Om precies te zijn op 10 december 1948, vandaag 63 jaar geleden. De misdaden tegen de menselijkheid die plaats hadden gevonden, had de burger wereldwijd doen gruwen. Voortaan dienden de mensenrechten overal op de planeet actief te worden beschermd. Ook Nederland tekende. Maar houdt Nederland zich vandaag de dag nog wel aan de artikelen van het UVRM? Aan de hand van artikel 9 een casestudy.

Samen met de andere lidstaten van de Europese Unie en de Verenigde Staten nestelt Nederland zich keer op keer in de kopgroep van naties die andere landen wijst op het UVRM en hen beschuldigt van het verwaarlozen van de mensenrechten binnen hun grenzen. Gelukkig maar, want met de vrijheid en humaniteit is het in landen als Myanmar, Oeganda en Jemen inderdaad bijzonder slecht gesteld. Het is dus goed dat landen elkaar controleren op de uitvoering van het UVRM. De vaak kritische boodschap vanuit Nederland zou echter veel meer waarde hebben, als het zelf het beste jongetje uit de klas zou zijn.

En juist daar komt artikel 9 van het UVRM weer om de hoek kijken. Nogmaals: Je mag niet zomaar opgesloten worden, of het land uitgezet. Op het eerste gezicht lijkt Nederland zich netjes aan dit aspect van de verklaring te houden. Elke staatsburger heeft namelijk recht op een eerlijk proces en kan niet zomaar in de gevangenis verdwijnen. Daarnaast zijn er uitgebreide integratie- en uitzetprocedures om migranten, ogenschijnlijk, zo eerlijk mogelijk te beoordelen voor een verblijfsvergunning.

Als we wat dieper in de situatie duiken, blijkt echter dat ook Nederland zelf zich op een betreurenswaardig niveau bevindt, in ieder geval met betrekking tot artikel 9. Laten we het eerste deel van het artikel erbij pakken. Dat zegt dat niemand zomaar opgesloten mag worden. “Zomaar opgesloten worden” moet je interpreteren als opgesloten worden zonder de wet te hebben overtreden of daarvan verdacht te zijn. Wanneer het om asielzoekers gaat die geen verblijfsvergunning hebben gekregen, mensen die wij alledaags zonder gêne “illegalen” plachten te noemen, vindt het “zomaar opsluiten” op grote schaal plaats. Dat is zelfs staand beleid. Niet voor niets heeft Nederland meerdere detentiecentra waar “illegalen” in worden opgesloten als zij geen verblijfsvergunning hebben gekregen. Het gaat hierbij echter wel om volwassenen én kinderen die op geen enkele wijze de wet hebben overtreden. Illegaliteit is namelijk nog altijd niet strafbaar. Toch permitteert de Nederlandse staat zich deze mensen maandenlang het daglicht te ontnemen, met per dag slechts spaarzame momenten in de buitenlucht. Kortom, Nederland sluit dus jaarlijks wel degelijk mensen “zomaar” op, zonder dat zij misdrijven of overtredingen hebben gepleegd.

Ook het tweede deel van artikel 9 lapt Nederland aan haar laars. Dat je niet zomaar het land uit mag worden gezet dreigt ons land zelfs op meerdere manieren te gaan schenden. Allereerst verdwijnen de hierboven aangehaalde “illegalen” niet zonder doel in detentie- en uitzetcentra. Van daaruit worden ze namelijk weer uitgezet naar het land van herkomst: vaak landen waar de veiligheids- en leefsituatie uiterst penibel is. Deze mensen worden dus in contrast met het UVRM wel degelijk “zomaar” het land uitgezet. Ze zijn niets strafbaars begaan en worden teruggestuurd naar een land waar hen een zware toekomst wacht. De overheid dreigt het tweede deel van artikel 9 echter nog extremer te overtreden. Serieuze plannen worden door regerings- en gedoogpartijen geopperd om landgenoten met een dubbele nationaliteit de Nederlandse nationaliteit te ontvreemden op het moment dat zij wettelijk de fout ingaan. Wat houdt dit in? Staatsburgers met meerdere nationaliteiten kan in dat geval de Nederlandse nationaliteit “zomaar” ontnomen worden, om vervolgens “zomaar” het land uitgezet te worden.

De omgang met het UVRM door Nederland doet me sterk denken aan een passage in Mark Rutte is lesbisch van Raoul Heertje:

Vervolgens kunnen we zonder schuldgevoel naar de rest van de wereld wijzen. Dan wordt nog veel duidelijker dat wij zijn oké olé olé, wij zij oké olé olé, wij zijn oké, wij zijn oké, wij zijn oké olé olé olé.

Deze mentaliteit heerst inderdaad in Nederland. En veel van de mensenrechten worden inderdaad goed gerespecteerd en uitgevoerd. We mogen onze ogen alleen niet sluiten voor die rechten die wel in het gedrang komen. En artikel 9 is daar een goed voorbeeld van.

Artikel 9 is één van de meest vrijheidgaranderende opnames in het UVRM. Juist dit artikel zorgt ervoor dat mensen niet zonder eerlijke berechting opeens in het gevang kunnen belanden, omdat de staat ze uit de weg wil ruimen. Ook de asielzoekers zonder verblijfvergunning kunnen niet op deze manier door Nederland uit de weg geruimd worden. Pas als Nederland zelf alle opnames in het UVRM juist uitvoert, kunnen we zoals Heertje het noemt “zonder schuldgevoel naar de rest van de wereld wijzen”. Laten we daar hard aan werken.

Dit blog is onderdeel van de blogcyclus van DWARS, GroenLinkse jongeren over de Internationale Dag van de Rechten van de  Mens. De andere blogs zijn te lezen op http://goo.gl/4hHhi.  Dit blog is geschreven in samenwerking met Legale Mensen.

Het lijkt raar en tegen alle geluiden uit de wereld om ons heen in, maar ik ben ik positief gestemd. Ik verwoord dat al in de titel van deze nà-Sint-kolumn. Over een paar weken is het Kerstmis en nog even, dan is dat ook alweer voorbij. De tijd gaat echt sneller dan ooit en om te voorkomen dat je als lezer denkt dat het sentimentele kerstgedachten zijn, zet ik nù op een rijtje wat ik tegenkom als ik door mijn bril kijk.

Die bril maakt dat ik achter de headlines lees, door mijn wimpers hoor, en mezelf regelmatige een kwart slag naar het noorden of het oosten draai om andere werkelijkheden te zien.

 

De Occupy beweging vertegenwoordigt zo'n werkelijkheid. Over de hele wereld voelen mensen dat de wijze waarop we ons leven inrichten, leiden en lijden, aan een nieuwe vorm toe is. Of liever, aan een nieuwe inhoud. En juist die verandering van inhoud kunnen we overal zien ontstaan.

Een vriendin vertelde bijvoorbeeld dat ze als politica regelmatig meditatie beoefent en die twee zaken nu ook combineert door deel te nemen aan een groepje dat zich bezighoudt met 'Zen & Politiek'. Ook op LinkedIn kom ik 'groepen' tegen waarin je als ondernemer kunt uitwisselen. Er blijken tientallen groepen te zijn die slow, spiritueel, maatschappelijke en sociale betrokkenheid verbinden met zaken doen. Allerlei inspirerende en hartverwarmende uitwisselingen en bijeenkomsten vinden plaats en zijn ondersteunend voor zzp'ers. Ook het fenomeen van de Open Coffee bijeenkomsten die in vele steden maandelijks plaatsvinden is een verschijnsel van de behoefte aan uitwisselen, delen en samenwerken.

 

En Europa dan, de euro crisis en al die gigantische geldproblematiek die ons voorstellingsvermogen ver te boven gaat? Het Griekse drama dat zoveel duizenden jaren later weer een nieuwe versie krijgt? De onderdrukking die er op allerlei plaatsen in de wereld heerst?

Het bijzondere is, dat we dat ook allemaal weten en kunnen horen en zien. We vinden het meer en meer vanzelfsprekend dat we over alle uithoeken van de wereld informatie krijgen en als we willen daar zelfs contact mee kunnen leggen. Het wordt steeds gewoner om met een wildvreemde aan de andere kant van de wereld, via Twitter een link uit te wisselen, die je kunt gebruiken in een lezing die je geeft. We kunnen André Kuiper straks bijna dagelijks volgen tijdens zijn halfjaar in de Ruimte.

Dus naast de drama's waar we kennis van nemen, zijn er ook de vensters die beschikbaar zijn om naar alle kanten te kijken en uit te reiken. De onevenwichtigheid tussen de hoeveelheid drama en het anderen perspectief dat ons door de media geboden wordt, is mij al jaren een doorn in het oog. Maar het zet ons ook aan om zelf meer bronnen te vinden waar we die andere informatie uit kunnen ontvangen.

Zo ben ik al jaren lid van een maandelijks, eenvoudig gekopieerd blad, stikvol bijzondere informatie en daarin wordt deze keer een stukje overzicht gegeven van de veranderingen sinds de de tweede wereldoorlog; zo zijn er 12 dictators minder in Zuid-Amerika – er is er nu nog één – en ook daar is de beweging naar vereniging en één munteenheid gaande.

 

Maar ook dichtbij bruist er van alles. Heeft u al kennis gemaakt met: durf te vragen? Hun slogan is: #dtv maakt het mogelijk om te laten lukken wat jij wilt dat lukt. En de Waarmakerij of Stichting Werklust? Allemaal initiatieven die op een andere manier naar de bestaande werkelijkheid kijken en heel andere mogelijkheden openmaken.

De rode draad die door al deze ontwikkelingen loopt is het verlangen naar samen. Niet meer tegen, geen bloedvergieten voor en ten koste van. Veel artsen gaan denken in en/en en werken samen met aanvullende therapieën uit andere richtingen, de vakbond FNV die besloten heeft om weer een vakbond te worden en allerlei nieuwe onderwijsinitiatieven die ontstaan onder druk van de verschraling.

 

Overal is het volop in beweging, de opmaat voor de nieuwe aarde; zonder vernietigingsdrang, zonder zich herhalende Griekse of andere drama's, zonder de extreme disbalans tussen rijk en arm. Het besef van ik-ben-de-andere-jij, het éénheidsbewustzijn groeit en dat is een soort project dat dwars tegen de angst en afbraak in gaat. Wat er afgebroken wordt geeft ruimte en maakt plaats voor nieuwe opties. Ik noem dat project de co-operatie, de co-creatie of elk ander begrip dat uitdrukt dat er iets moois gaande is, dat je kan zien door een andere bril op te zetten of een ander gezichtspunt te kiezen.

Dat kan een goed voornemen zijn voor het nieuwe jaar........

 

Ineke M. Verdoner

 

de site van Durf te Vragen

Janosh Graancirkelkunst

Stichting Werklust

De Waarmakerij

5 vragen over de Occupy Beweging

Ach ‘t Loon! Als ik vroeger bij mijn oma logeerde aten we met ontbijt beschuit. Beschuit met ontbijt..dat was vreemd want ik was boterhammen gewend. De grote klok tikte, de kanarie piepte, de kachel zoemde en wij deden ‘krak’. De eettafel stond bij het raam. Na het raam was er een smal balkonnetje en dan begon het grote niets. Tot de gevel van ‘t Loon. Het parkeerdek. En onder dat parkeerdek was de entree. Daar was een rode slagboom druk in de weer auto’s naar binnen en naar buiten te laten. Mijn oma en ik bekeken dat gefascineerd. Die drukte, die beweging, de schaduw waar de voertuigen in verdwenen of juist uit opdoken. In het winkelcentrum zelf kwam ik nooit. Te ver weg van de flat waar mijn oma woonde. Ik vermoed dat ik niet eens wist dat het ‘t Loon heette. Ik denk dat ik daar pas jaren later weet van heb gekregen.  Toen het zo maar een winkelcentrum was. Net zo lelijk en onvriendelijk van de buitenkant als Hoog Catharijne. Waarschijnlijk een Trots van Heerlen en tegelijk een Verdriet. Net als in Utrecht.

Zo kan mij blog eindigen. Mijn oma is al vele, vele jaren geleden de flat ontstegen. We zullen maar zeggen dat ze vanaf een wit wolkje nu, beschuitjes knagend, naar ‘t Loon kijkt. Hoofdschuddend, ongetwijfeld, tsjongejonge zeggend. Maar ik had niet gerekend op mijn tante. Inmiddels is zij ook een eind in de tachtig en woonachtig in dezelfde flat. Een etage hoger, meen ik. Uit dit laatste mag u begrijpen dat mijn familiebanden niet overal even sterk zijn. In het acht uur journaal verscheen mijn tante opeens in beeld. Als ‘een bewoner’. Ik heb eigenlijk niet onthouden wat haar commentaar was, zo verbouwereerd en blij verrast was ik haar te zien, staand op dat bekende smalle balkonnetje, kijkend, wijzend…ja, daar is het: ‘t Loon. Zie die parkeerentree. Goh. En daarmee meegevoerd worden naar die ochtenden met mijn oma en dat uitzicht, dat ooit was en nooit meer zal zijn. Nu fundamenteel definitief.

Het is bijna december. Sinterklaas waart rond en in de straten gaan lichtjes aan zodra de schemer invalt. Het ziet er gezellig en aantrekkelijk uit; daarmee wordt het beeld opgeroepen van 'alles is in orde'. Mensen met tassen vol aankopen en overal waar koffie gedronken kan worden is het druk aan de tafeltjes. Het valt me op dat er ook al veel winkels zijn met 'uitverkoop' of 'sale' op de etalageruiten. Is dat niet vroeger dan anders?

Meer dan in voorgaande jaren vind ik de verlichte straten in de stad en de tassen vol inkopen een afspiegeling van een verleden, een voltooide tijd. De stad deed me onecht aan, alsof iedereen ontkende wat er werkelijk gaande is. Kop in het zand, het is december en we doen lekker gewoon net als al die vorige decembers. We weten het wel maar net als toen we kind waren, willen we nog steeds niet geloven dat Sinterklaas niet meer bestaat.

 

“Als je kinderen vraagt naar hun ideeën over een rechtvaardige wereld, komen ze met universele waarden, die in ieder van ons resoneren: eerlijk delen, voor elkaar zorgen, respectvol zijn, de zwakkeren beschermen. Als kind voelden we haarfijn aan dat het niet deugde dat wij in rijkdom leefden, terwijl anderen stierven van de honger. Als volwassenen laten we ons in veel mindere mate leiden door die universele waarden. Toch weten ook volwassenen dondersgoed wat deugt en wat niet. We handelen er alleen niet altijd naar.”

 

Dat zegt Tex Gunning in een toespraak die Ode publiceerde. Ik vond het passend om daar aan te refereren in deze tijd van kinderfeesten, maar ook de tijd dat kinderen en jonge mensen zo indringend van zich laten horen.

Zoals we nu horen over de Nederlandse Jussuf, de volgende jonge asielzoeker die binnenkort dreigt te worden uitgezet. Een nieuwe aflevering van het verhaal over Mauro.

Via LinkedIn hoorde ik over een 14 jarige Jusuf uit Burkina Faso, die daar al jaren in de mijnen werkt en me uitnodigde om met hem te linken.

Eerder al heb ik velen het filmpje doorgestuurd van Severn Suzuki, het 13 jarige meisje dat in 2008 de wereld toespreekt op de bijeenkomst van de Verenigde Naties en ons voorhoudt hoe beroerd we met het milieu, met kinderen en met geld omgaan.

Ik voeg er bij deze Birke Baehr aan toe, die ons indringende vragen stelt over onze omgang met dieren, voedsel en de aarde en ook aangeeft hoe het anders kan.

Ik vond op You Tube eindelijk de toespraak terug die Adora Svitak hield op een TED Next Generation over hoe vreemd het is om zaken 'kinderachtig' te noemen, een prachtig verhaal.

En vooruit, omdat ik toch bezig ben en het bijna Sinterklaas is, doe ik er ook nog de ongelofelijke verhalen bij van Emmanuel Kelly en Sung-bong Choi, die uit het niets de podia van 'X Factor Australia' en 'Korea's got Talent' veroverden en de aandacht vestigden op de wereld achter glamour en bling bling.

 

Misschien geven de cijfers straks toch weer aan dat ook dit jaar de uitgaven voor kado's en andere extra's ter ere van de feestdagen opnieuw hoger zijn dan in vorige jaren. In VS was dat inderdaad het geval in het afgelopen Thanksgiving weekend. Het lijkt alsof er twee werelden parallel bestaan; die ene van de veranderingen op alle terreinen, waarin geld razendsnel ontwaart en al bijna niet meer bestaat sinds de handel in leningen, hypotheken en manipulaties met nog niet bestaande graanoogsten deel uitmaken van ons economische bestel. En die van de Oude Wereld van Sinterklaas en Kerst.

 

Ik kreeg van de week een tekening opgestuurd, gemaakt door Sjoukje, de dochter van een vriendin. Zij brengt, net als die andere prachtige jonge mensen op haar manier in beeld waar het echt over gaat de komende tijd, onderweg naar de Nieuwe Wereld; zij noemt het 'verbonden harten'. Met toestemming van de tekenares voeg ik haar kado heel graag bij alle gulle gaven die wij van onze wijze kinderen krijgen.

En veel plezier op pakjesavond!

 

Ineke Verdoner

 

 George Tobal & Jossef Kallid link naar TEDyouthAmsterdam, november 2011

 Severn Suzuki 2008  het meisje dat de UN toesprak

Sung-bong Choi    De Koreaanse zanger

  Emmanuel Kelly   Het Iraakse pleegkind die de harten van de jury in Australie deed smelten

 Birke Baehr  De jongen op Ted Next Generation over ons voedsel

Adora Svitak  Zij vertelt over het misplaatste gebruik van het woord ´kinderachtig´.

 

En de tekening ´Connecting Hearts´ van Sjoukje

Ik zou het woord “win-winsituatie” kunnen gebruiken, maar dat is te foute managementspeak. Laten we zeggen: iedereen profiteert ervan. Vorige week hield Cyclus een conferentie voor gemeentebesturen over onder ander Diftar – een afko van gedifferentiëerde tarieven. Oftewel: de vervuiler betaalt.

De afvalstoffenheffing in Gouda is nu aan de hoge kant. Of je zuinig bent en amper afval veroorzaakt, of elke week een bomvolle container neerzet, maakt niet uit voor wat je betaalt. Dat is niet alleen slecht voor de portemonnee, maar ook voor het milieu. Allerlei afval, zoals papier en plastic, wordt nu onnodig verbrand terwijl het ook hergebruikt zou kunnen worden.

De meest logische oplossing is dat wat we bij water, elektriciteit en ongeveer elk andere product dat je koopt normaal vinden: betalen naar gebruik. Als ze bij de kassa je bananen kunnen wegen in plaats van een standaardtarief rekenen, dan kan dat met afval ook. Dat is ook veel eerlijker: wie de gemeente het meest op kosten jaagt draagt ook het meeste bij. En wie weinig afval produceert wordt beloond met een lagere rekening.

Helaas is die logica nog niet overal doorgedrongen. In het coalitieakkoord hebben we al afgesproken dat we de belastingen gaan vergroenen. Bij de conferentie was er, naar aanleiding van het positieve voorbeeld van Waalwijk, veel animo om diftar in te gaan voeren. Want als vervolgens iedereen daardoor aan de slag gaat met recyclen en minder weggooien gaan de gemiddelde woonlasten fors omlaag.

Binnenkort discussieren we er met de raad over. Er zijn verschillende vormen waarin je diftar kan gieten. Betalen per kilo (het eerlijkst, maar praktisch ook het lastigst), betalen per keer dat je je container aanbiedt (voorkomt dumpen bij de buren), alleen nog betalen voor restafval en alle herbruikbare afval gratis, etc. Daarnaast moet voorkomen worden dat mensen gaan dumpen, en moet de privacy wel gewaarborgd blijven als afvalcontainers aan adressen gelinkt worden.

Voer voor discussie dus, maar het is nu wel duidelijk tijd om de oude afvalstoffentarieven bij het grof vuil te zetten!

Er waren deze weken wel tig aanleidingen om een blog te schrijven. Maar het ontbrak me aan tijd om alle aanzetten die zich in mijn hoofd formuleerden uit te werken tot een samenhangend geheel. Er was zoveel, steeds weer en nog.

Het stormt.

Maar nu zit ik hier met uitzicht op de mist die het leven in het noorden al dagenlang in zijn grijze greep houdt. Het heeft wat; het is zo stil, alle geluiden worden gedempt en de wereld wordt even heel klein. Via de media blijf ik helemaal op de hoogte van die veelheid van dingen

die er nog immer zijn. Maar omdat ik me deze dag aanpas aan het beperkte zicht, vind ik

eindelijk de rust om hier-en-nu en binnen te blijven, in the eye of the storm.

 

Het laatste nieuws is de overwinning van de Spaanse conservatieven. Zij zullen een nieuwe regering vormen; de Grieken en de Italianen zijn daar ook mee bezig. Schijnt momenteel een typisch zuidelijke activiteit te zijn. De overeenkomst is namelijk dat in al deze landen het bestaande systeem nu zo vast gelopen is dat anderen hun licht moeten laten schijnen over hoe-verder. Zo te zien wordt er een nieuw blik grijze pakken open getrokken.

Het één na laatste nieuws is dat Cruijff nog blijft bakkeleien met de andere commissarissen

van Ajax. Allemaal mannetjesputters, stoere managers, die gewoon nog een robbertje vechten

over wat ooit een leuke voetbalclub was. Iedereen wil winnen.

 

Het leukste nieuws vond ik het digitaal bijwonen van de tweede aflevering van TEDxYouth 2011.

In Amsterdam kwamen 200 jonge mensen bij elkaar op de wereldwijde dag van de rechten

van het kind. Volgens de inmiddels overal bekende aanpak van 'Ideas worth spreading' vertelden deze jonge mensen over hun ideeën en wat ze er mee doen.

Wat een kracht en wat een geluk hebben wij dat zij er zijn! Dat biedt echt perspectief.

Het één na leukste van deze week was de bijeenkomst die de Provinsje Fryslân organiseerde in het kader van hun programma Digitale Agenda. Het leuke er aan waren de mensen.

Gezeten aan de grote ronde 'integrale' tafel in de kantine van Tryater, ontstonden in no time fantastische en heel haalbare plannen die het verschil kunnen maken tussen bijvoorbeeld een leeg en een vitaal platteland. De organisatie die eerdere rondes in deze DAF2011 bijeenkomsten hadden begeleid haalden er bij lange na niet zoveel rendement uit als er in dat uurtje op die ronde tafel kwam te liggen. Maar het was vooral een feest te midden van zoveel geïnspireerde mensen te zijn; dwarsdenkers met bezieling om alle mogelijkheden aan elkaar te linken. De werkelijke betekenis van win/win.

 

Deze 4 onderwerpen licht ik uit de veelheid. Want er waren ook nog de heerlijke dagen op het Noordelijk Film Festival, de verontrustende berichten over het optreden van het leger in Egypte, de toenemende verharding in de reactie op de wereldwijde Occupy beweging en het gekrakeel over de her-verkiezingsstrijd van Obama die al is begonnen.

Over al die onderwerpen heb ik in mijn hoofd al een column geschreven. Maar de tijd gaat zo snel en in dit alles is tevens een terugkerend thema: hoe gaan we de toekomst voor ons winnen. Met vechten tégen elkaar of samen werken vóór. Die keuze staat steeds centraal met alle onzekerheden van beide opties. Want vluchten kan niet meer en zoiets als verkiezingen winnen doe je alleen nog maar omdat je voorganger het heeft afgelegd tegen de toenemende chaos.

 

Het gaat over winnen.

Het óverwinnen van angst, zoals die kinderen op TEDxY.

Over de winst van 1 +1 = 11, zoals aan de tafel in Tryater.

Over de nieuwe pakken die de verkiezingen gewonnen hebben en nu hun deel moeten bijdragen aan de aanpak van de vele problemen. Het gaat erom dat wij de uitdagingen waar we voor staan overwinnen; niet meer ten koste van de ander, maar met elkaar.

Dus hier komt de tip (gratis en voor niets) voor de RvC van Ajax:

De BV Aarde is onze onderneming en wij allen zijn de aandeelhouders.

 

Ineke M. Verdoner

 

De Digitale Agenda van Fryslân

De site van TEDxYouth

winter, a photo by hans van egdom on Flickr.Met deze foto heb ik vanmiddag de fotowedstrijd van de gemeente Leiden gewonnen. Het wordt de nieuwjaarswens van het gemeentebestuur en zal overal in de stad in Mupi's te bewonderen zijn.

De gedoogpartners van de regering laten politiek en bestuurlijk Nederland een bizarre dans doen van buigen en negeren. Bij het debat over de weigerambtenaren zat de VVD klem tusen de PVV en SGP. Danspartner SGP won: zelfs de meest liberale VVD’ers bogen en stemden tegen de GroenLinksmotie die een einde moet maken aan door de overheid gelegitimeerde discrimatie. Terwijl de coalitie een ingewikkelde slowfox deed (leerzaam, dat SYTYCD) walste de PVV onverstoorbaar in zijn eigen ritme overal door- en overheen. De kramp schoot zichtbaar in alle spieren van VVD-ster Hennis-Plasschaert, die mocht uitleggen dat de tegenstem procedureel was, niet inhoudelijk.

144-red-een-mier (sorry, kon het niet laten) leidt ook tot mooie voorstellingen. In Amsterdam zijn maar 2 van de 53 ‘animal cops’ bezig met de nobele doelen van Dion Graus. Een fraai staaltje van bestuurlijk negeren: ja zeggen en nee doen. Want de beestenbrigadiers hadden al een baan: het reguliere politiewerk. Er is geen capaciteit bijgekomen, dat was de PVV even vergeten erbij te onderhandelen. De PVV verwacht wel veel multitask-vaardigheden van de politie, want uiteraard twittert Wilders niet wat er dan niet meer hoeft te gebeuren.

Maar nu moet ik gaan uitkijken. Graus heeft de volgende politiedivisie tenslotte al weer aangekondigd: de perspolitie. Met speciale missie: iedereen die iets naars zegt over de PVV in de bak. “Geen humor, die journalisten”, glom Graus in de roze microfoon. Kamervoorzitter Verbeet heeft een lans gebroken voor meer lager opgeleiden in de Kamer. Beter voor de representativiteit en het taalgebruik, vindt ze. Daar kan ik een heel eind in meedenken. Maar lager opgeleid is niet hetzelfde als dom. Wacht even, er wordt aangebeld. Ah, politie…

Lochem staat voor uitdagingen waarop ze, binnen haar huidige werkwijze, werkelijk geen antwoord heeft. Om er maar een paar te noemen: De wegen in ons buitengebied vragen, wil je ze tiptop onderhouden, een budget van 5 miljoen jaarlijks. We hebben 8 ton beschikbaar. Om ons persriool in het buitengebied, van enorme omvang, in functie te houden moeten we jaarlijks steeds meer geld in de energierekening stoppen. Onze pompen vragen om groot onderhoud, een investering van vele tonnen. Onze openbare verlichting kunnen we, binnen het huidig budget, amper onderhouden. Laat staan dat we deze versneld kunnen renoveren naar energiezuinige systemen. Terwijl de woonlasten t.a.v. het energiegebruik snel toenemen zijn we nauwelijks in staat om een deuk in dit pakje boter te slaan bij de bestaande bouw. Het gaat wel om meer dan 40% van onze CO2 emissies. Dat kan anders, maar dan moeten we onze rol als overheid veranderen. Dat gaat verder dan vrijblijvende samenwerking met maatschappelijke organisaties en bedrijfsleven. Dat vraagt om een vertrouwenspact, een structurele aanpak waarbij we elkaar versterken.

De bestaande bouw is een goed voorbeeld. In Lochem staan zo’n 14.000 woningen. Het grootste deel is van de jaren negentig of ouder. Uit een periode dat energieprijzen en klimaatproblematiek nog niet de agenda bepaalden. Daar wonen mensen die elk jaar hun energierekening zien stijgen terwijl ze nauwelijks in staat zijn dat structureel aan te pakken. Ja, via een subsidie van 500 Euro van de gemeente, voor isolatiemaatregelen. Dat is goed, maar we hebben veel meer nodig! Een omslag naar zeer energiezuinige renovatie in de bestaande bouw. Naar lage temperatuursverwarming, energiemuren, warmtewisselaars, energie uit het riool, zonneboilers op alle daken en ga zo maar door. Dan gebeurt er echt iets. Dat vraagt enorme investeringen. 50.000 tot 100.000 Euro per woning. 9000 woningen duurzaam renoveren kost dan tussen de 450 en 900 miljoen Euro! Ok, nu hebben we het eindelijk over substantiele investeringen. Die slaan echt een deuk in dat pakje boter.

Maar die kleine overheid, een milieuafdeling met 4 tot 5 mensen, die kan dat toch niet los krijgen? Nee, met de huidige werkwijze is dat onmogelijk. Maar als we het nu eens heel anders aan pakken? Als we kijken naar bedrijven en financiers die bij een dergelijke investering belang hebben, die daar een rol in kunnen en moeten spelen? Dat zijn bedrijven in de bouw, installatietechniek, gespecialiseerde isolatiebedrijven, ontwerpers en architecten. Dat zijn banken, pensioenfondsen, beleggers. Het zijn het Waterschap en de waterleverancier Vitens. Als die nu eens bij elkaar gingen zitten en hier een actieplan van zouden maken? Want er is geld in te verdienen! Er is werk van te maken.

Geld verdienen aan achterstand?

Stel, we doen niks. Dan stijgen de woonlasten, zeker op de lange duur als olie schaars wordt en het klimaat verder verandert. Aan de electriciteit kunnen we nog wat doen, door zonnepanelen en windmolens te plaatsen. De schaarste wordt het voordeel voor duurzame energie, dus voor LochemEnergie. Maar de huizen moeten verwarmd worden en ook gas zal duurder worden. Die vraag is veel lastiger in bestaande bouw. Kortom… kosten van het wonen stijgen. Duurzame woningen worden meer waard, niet-duurzame woningen dalen in waarde. En het allergrootste bestand, de bestaande woningen waar weinig mee gebeurt, dalen dus in waarde. De economie is al kwetsbaar, voor huiseigenaren en hypotheekverstrekkers is dit geen prettig vooruitzicht. Ook in markt van huurwoningen ontstaan problemen. Nu al, in Rotterdam, zien cooperaties een toenemende groep die hun woonlasten niet kan opbrengen. En kies je dan voor de warmte, dus voor het betalen van de energierekening. Of kies je voor de huur? De huurders hebben het moeilijk, de cooperaties merken het nu al.

Kortom, er is een belang bij het investeren in duurzaamheid, ook een economisch. De maatregelen, zoals lage temperatuursverwarming, een extra isolerende schil, zonneboilers, die verdienen zichzelf terug. En met die verdiensten, kan je de investeringen betalen zonder dat de lasten substantieel stijgen. Dan moet je wel afschrijven op de langere termijn. Je sluit als het ware een hypotheek af op duurzaam wonen. Die hypotheek levert de burgers investeringsruimte, en die investeringsruimte versterkt de lokale en regionale economie. Door werkgelegenheid in de duurzame renovatie, door innovatie in techniek.

Wat moet je dan veranderen?

Waarom gaan we er dan niet voor? Zet al die bouwers, architecten, installateurs en financiers aan het werk! Zo simpel is het natuurlijk niet. In Lochem, en overal in Nederland, kijken we bij dit soort werken naar onze aanbestedingsregels. De overheid gaat ontwerpen, maakt plannen. En dan zoeken we de bedrijven erbij die dat kunnen uitvoeren. Via een complex aanbestedingstraject. Natuurlijk huren we ook bij het ontwerpproces deskundigen in. Maar we houden wel heel strak de regie. Goed toch? Want daarmee bewaken we het publieke belang, de kwaliteit en zorgen we ervoor dat geen enkel bedrijf met slechte bedoelingen of kwaliteit aan de slag kan. Het systeem bestaat uit ‘checks en controls’ omdat we de partners (onderzoekers en uitvoerders) niet echt vertrouwen. We houden het stuur stevig vast.

Maar wat als je tegen een complex aan loopt dat zo groot en uitdagend is dat je met alle goede wil van de wereld die regie niet aan kan? Je hebt te weinig geld om te laten onderzoeken wat werkelijk mogelijk is. Je krijgt proefprojecten niet los omdat je zelf niet kan investeren. De marktpartijen houden de handen in de zak, want ze weten niet of ze een opdracht krijgen. Waarom zouden ze zich zwaar inspannen terwijl je zomaar de opdracht aan een concurrent kan geven. Dan investeer je maar zuinig voor. Daar komt de innovatiekracht niet vandaan. Het is als de Tour de France waarbij niemand even koploper wil zijn en iedereen elkaar aan kijkt. Het peleton valt stil. Want er kan maar één winnaar zijn en de rest verliest.

We draaien het om!

Stel, we bouwen een coalitie met het doel om een deel van Lochem te verduurzamen. Een wijk van 800 woningen bijvoorbeeld. We zeggen in die coalitie dat al het denk- en ontwikkelwerk ook omgezet zal gaan worden naar feitelijke opdrachten. De installateur, de bouwer, de architect, de financier… ze denken allemaal concreet mee en zullen dan ook in het werk de opdracht krijgen. Geen ingewikkelde open aanbesteding. We besluiten aan de voorkant van het proces met wie we de coalitie vormen, verkennen elkaar heel goed, spreken af binnen welke randvoorwaarden en met welke doelen we dit gaan doen en stellen een onafhankelijke ‘controler’ aan die zorgt dat we het met elkaar goed doen. Dan gaan de bedrijven voor-investeren. Dan gaan ze hun kennis delen en gaan ze innoveren. Want hier is, als je het goed doet, 40 tot 80 miljoen Euro aan omzet. Daar wil je deel van zijn. En als de eerste slag gewonnen is, dan ligt een markt van 450 tot 900 miljoen Euro voor je open, alleen al in het kleine Lochem!

Dat vraagt om vertrouwen. En vertrouwen is een werkwoord. Dat moet je verdienen. Als je het verdient, dan ben je spekkoper. Verlies je het… dan lig je uit de markt. Dit zijn marktmechanismen die kunnen werken. Mits je de kwaliteit van de coalitie verzekert, met elkaar doelen stelt en voortgang transparant controleert.

Het vertrouwenspact

Vanochtend sprak ik hierover. Met mensen uit de praktijk. Bedrijfsmensen, onderzoekers en adviseurs. Ze willen een Stichting Vertrouwenspact op gaan richten. Om hiermee de beweging te realiseren die nodig is. Als service naar gemeenten, om de garanties te bieden dat deze processen goed gaan. Met de noodzakelijke vrijheid in regelgeving, zodat we ruimte vinden om een keer de regels te veranderen en het spel anders te spelen. Zodat we de uitdagingen van onze gemeente, en die van alle andere gemeenten, wel durven op te pakken. We praten hierover met de provincie. Want overheden moeten gezamenlijk die ruimte geven.Vol ongeduld kijk ik uit naar het moment dat we de coalities smeden.  

Goedemiddag,

Toen ik opgroeide, een puber was, mocht ik op een saaie zondagmiddag graag met mijn moeder een eindje gaan rijden. Stapvoets reden we dan door de nieuwe villawijken aan de rand van Enschede  en verlustigden ons aan de gouden leeuwen die oprijlanen markeerden, de Griekse zuilen waarmee Twentse boerderettes waren versierd en wij roddelden er op los. Enschede was, zo aan het einde van de jaren zeventig klein genoeg om te weten wie er woonde, hoe ze hun geld hadden verdiend, en of hun huwelijken gelukkig waren.
Wij, moeder en dochter, uit de gegoede middenklasse hadden het heel goed maar bezaten niet het kapitaal dat daar op die ruime kavels vaak nogal afzichtelijk was uitgestald.
Het was een vriendelijke vorm van aapjes kijken, van verveeld vermaak, waarover wij ons weinig schuldig voelden omdat het vertoon van rijkdom ook voor ons was bedoeld, zondagrijders uit de middenklasse.

Precies diezelfde lust tot ‘rijken kijken’ zie je terug in het nieuwe programma van Jort Kelder ‘Hoe heurt het eigenlijk’. En ik kan me nog steeds goed vermaken met de rose-tankende, glad gestreken en opgepompte nouveau-riche-dames aan de Loosdrechtse Plassen, die uitleggen dat ze niet alleen een motorjacht bezitten (‘zeilen is zo veel werk’) maar ook een tweede huis bij Saint Tropez omdat ‘ze zo vreselijk van cultuur houden’.
In ‘hoe heurt het eigenlijk’ wordt het pronkgedrag van de nieuwe rijken slim afgezet tegen de tradities van het oude geld. Over het algemeen zijn dat Olie B. Bommel-achtige heren die in gedateerd Nederlands uitleggen dat zij hun landhuis, stammende uit 1700 of daaromtrent, in stand weten te houden door een natuurcamping en wat biologische boerderijen op de landerijen toe te laten.

Wat ‘Hoe heurt het eigenlijk’ anders maakt dan eerdere programma’s van bijvoorbeeld Gert Jan Droge is het nogal stichtende karakter. Als kijker word je ook op allerlei manieren duidelijk gemaakt hoe je wel en niet zou moeten leven, wat beschaafd is en wat nastrevenswaardig is. En dat is de nouveau-riche overduidelijk niet. Het oude geld wel want dat heeft tradities, sociaal besef, eet met mes en vork en lepelt geen vaten rose naar binnen maar drinkt een glas goede rode wijn op zijn tijd.

Het stichtende karakter van het programma heeft inmiddels ook geleid tot heel serieuze beschouwingen in kranten. Een van de meest hilarische is wel een beschouwing in de Volkskrant donderdag 4 november waarin werd betoogd dat wij Jort Kelder, als onze nationale polderdandy, dankbaar mogen zijn omdat hij een grote bijdrage zou leveren aan de ‘heropvoeding van Nederland’.
Ofwel, de landerijen zullen wij met zijn allen nooit bezitten, de familienamen ook niet, maar beschaafd gedrag leeft de oude adel ons voor.

Ik vind dat uit zo’n geleerde analyse in de krant vooral een nogal wonderlijke nostalgie naar de 19e eeuw spreekt. De redenering die wordt gehanteerd is eenvoudig. Weliswaar is de rijkdom waar de ontwikkelde smaak op rust, niet binnen ons bereik maar dat neemt niet weg dat we wel degelijk de goede omgangsvormen kunnen kopiëren.
Laat ik het eens bout zeggen. Zoals in de 19e eeuw, zijn armoede en een gebrek aan kansen geen excuus voor slechte manieren.

Wat mij betreft maakt ‘hoe heurt het eigenlijk’ met haar stichtende boodschap en de analyse in de Volkskrant die er op voortbouwt, deel uit van een maatschappelijke en politieke ideologie waarmee ik moeite heb. Het is de ideologie van ‘de eigen verantwoordelijkheid’ die al jaren een grote populariteit geniet.
Het is ook de ideologie waarbij de omstandigheden waarin je leeft, de armoede waar je aan bent blootgesteld, het gebrek aan kansen om hoger op te komen, nooit een argument kunnen zijn voor het gedrag dat je vertoont.
Natuurlijk klopt dit wel op het niveau van het individu. Simpel, als je arm bent en je gaat jatten, dan kan je armoede misschien een verzachtende omstandigheid zijn maar je bent ook gewoon verantwoordelijk voor je criminele gedrag en verdient daar straf voor. Bovendien, voor opgroeiende jongeren in onze samenleving die zich schuldig maken aan crimineel gedrag, geldt ook dat ze weliswaar zelden voortkomen uit de hoogste economische klassen, maar ze wel degelijk kansen hebben. Ze hoeven niet te straatroven omdat er anders geen brood op de plank is. Ze kunnen naar school, er is werk (hoewel de jeugdwerkloosheid relatief hoog is) en ze kunnen een legaal bestaan opbouwen. Dat ze kiezen voor criminaliteit en het terroriseren van anderen, daarop mogen zij – 1 voor 1 – worden aangesproken, evenals de ouders die hen opvoeden.

Maar met het veroordelen van individueel wangedrag en het tot voorbeeld maken van de oude adel ben je er niet als je de staat van een samenleving wil begrijpen. Als je bijvoorbeeld de criminaliteit wil verminderen, de sociale problemen van werkloosheid, van lethargie of een armoedecultuur van mishandeling en uitbuiting wil begrijpen. Laat staan dat de voorbeeldige omgangsvormen van het oude geld en de elites, ook maar het begin van een oplossing vormen voor de vermindering van die problemen.

Ik wijd uit over ‘Hoe heurt het eigenlijk’ omdat ik de populariteit van de boodschap, blijkbaar ook onder sommige intellectuelen, zeker op dit moment, nogal wrang vindt. We leven in een economische periode waarin de tegenstellingen tussen arm en rijk, kansarm en kansrijk, mondiaal, in de Verenigde Staten, in Europa en in Nederland snel toenemen. We leven ook in een periode waarin het geloof in vooruitgang, het geloof dat onze kinderen het beter zullen hebben dan wij, zwaar onder druk staat.
Het was precies dat geloof dat het zondagse uitje van mijn moeder en mij tot vrolijk, oppervlakkig vertier maakte dat vrij was van elke vorm van rancune.
Er kon toen namelijk geen twijfel over zijn dat ik als dochter uit de middenklasse – als ik me een beetje gedroeg – meer kansen zou krijgen dan mijn moeder, dat ik een goede opleiding zou kunnen gaan volgen, dat ik werk zou vinden, een huis, dat ik verre reizen zou kunnen maken en verder alles zou kunnen doen wat ik wilde.

Dat tij is gekeerd.
In de eerste plaats voor de mensen met de laagste inkomens maar ook voor de middenklassen.

Europese middenklassen

In het prachtige boekje ‘Ill fares the land’, beschrijft de Britse historicus – en helaas vorig jaar overleden – Tony Judt, de geleidelijke teloorgang van de westerse verzorgingsstaten, en het verdwijnen en verminderen van kansen op sociale stijging van kinderen uit de lagere sociale klassen en de middenklassen.
Hij beschrijft hoe vooral in de Verenigde Staten en in het Verenigd Koninkrijk na bijna een eeuw van economische groei en welvaartsspreiding (ruwweg vanaf het einde van de 19e eeuw tot 1980), deze tot stilstand zijn gekomen. Er is zelfs sprake van een omgekeerde beweging.

Al in de tien jaar voorafgaand aan de kredietcrisis in 2007 daalde het gemiddelde inkomen van gewone Amerikanen en werd hun geloof in vooruitgang op de proef gesteld. Voor veel burgers gold dat hun huizen hun enige stabiele kapitaal waren. Uit een studie van de Amerikaanse journalist Don Peck blijkt dat aan het begin van 2011 die huizen bij 1 op de 4 middenklasse-gezinnen een nauwelijks nog te dragen schuldenlast is, terwijl 1 op de 7 gezinnen wordt bedreigd door uitzetting en faillissement.
55% van de gewone Amerikanen heeft sinds de crisis te maken gekregen met werkloosheid, vermindering van uren of een forse salarisdaling. Volgens Peck veranderen in de nasleep van de economische crisis de levens van mensen ingrijpend: de verbondenheid tussen generaties staat onder druk, werkloze mannen verliezen hun positie tegenover hun vrouwen en kinderen, jongeren missen toekomstperspectief en zijn somber en voelen zich in de steek gelaten. Ook Tony Judt deelt deze sombere analyse. Hij spreekt van pathologische sociale problemen die horen bij harde klassentegenstellingen: stijgende kindersterfte, verminderende levensverwachting, criminaliteit, een geharde en onverbeterlijke gevangenispopulatie, werkloosheid, obesitas, teenage-zwangerschappen etc. etc.

Judt is de eerste om – terecht – een onderscheid aan te brengen tussen de Verenigde Staten en Groot Brittannië enerzijds en de meer gelijkmatige noord-Europese samenlevingen zoals Nederland anderzijds. Hier zijn de inkomenstegenstellingen nog altijd veel kleiner en is de toegang tot bijvoorbeeld goed onderwijs en relatief goede gezondheidszorg veel beter gewaarborgd. Dat neemt niet weg dat ook in Nederland, net als in andere Europese landen sprake is van een neergaande lijn. De inkomenstegenstellingen groeien en door de bezuinigingen vermindert de toegang tot de publieke voorzieningen voor de lagere en middeninkomens. Denk bijvoorbeeld aan de bezuinigingen op de kinderopvang, de gezondheidszorg, de PGB’s, het onderwijs, de universiteiten en de cultuur.

Tony Judt heeft bovendien een andere boodschap. Hij beschrijft groeiende ongelijkheid niet alleen als onrechtvaardig in zichzelf, maar ook als gevaarlijk voor de sociale en democratische stabiliteit van de samenleving: de geleidelijke toename van sociale en culturele spanningen, de vlucht in extremisme en de snel afbrokkelende bereidheid van mensen om voor elkaar te zorgen, om solidair te zijn – rechtstreeks en via het gezamenlijke betalen van belastingen.
Al deze ontwikkelingen zien we ook in Nederland. De intolerantie jegens elkaar neemt toe, net als de rancune, burgers vluchten naar de politieke flanken en verliezen hun bereidheid – hun stemgedrag is daar een uiting van – om (bijvoorbeeld via belastingen) te investeren in de publieke sfeer, in cultuur, in versterking van het onderwijs, of bijvoorbeeld in ontwikkelingssamenwerking die het lot van de allerarmsten iets verbetert.
Kortom, de groeiende ongelijkheid leidt tot toenemende maatschappelijke tegenstellingen en afnemende solidariteit. Dit ondermijnt geleidelijk het vermogen van een samenleving en haar politici om door inkomensmaatregelen en investeringen in de publieke sector, alsnog het tij te keren.

Afrika

Goed tot hier mijn enigszins sombere analyse van de staat van onze ‘westerse’ samenleving. Nu wil ik met u een hele grote stap maken naar Afrika, als brandpunt van de derde wereld.
In 2009 publiceerde de van oorsprong Zambiaanse econome Dambisa Moyo het boek ‘Dead Aid: Why Aid is Not Working and How There is a Better Way For Africa’. Zij bekritiseert hard en grondig ontwikkelingssamenwerking als een manier om de armoede in Afrika in stand te houden en gewone gezonde economische groei af te remmen. Tegenover de, weinig zoden aan de dijk zettende donaties van Westerse landen, plaatst zij de investeringen die een weinig democratisch land als China in Afrika doet, als duurzamer en toekomstgerichter.
Het hoeft weinig verbazing te wekken dat het boek – zacht gezegd – op een onstuimige ontvangst kon rekenen, temeer daar het al snel een internationale bestseller werd die ook graag door politici geciteerd werd, zoals de president van China. Conservatieven en neoliberalen die Afrika al lang als een bodemloze put beschouwden, zagen in het boek – ook nog geschreven door een Afrikaanse – een mooie aanleiding om alle ontwikkelingshulp stop te zetten. De ontwikkelingsindustrie beschouwde het als een dolksteek in de rug en schreeuwde moord en brand – Bono van U2 voorop – dat Moyo een neo-conservatieve agent was en niet vertrouwd kon worden. De heftige polarisatie rond het boek is begrijpelijk maar ook jammer omdat Moyo’s analyse wel degelijk hout snijdt voor Afrika, net als voor Europa en de Verenigde Staten.

Haar stelling is dat de grote afhankelijkheid van hulpprogramma’s die de afgelopen halve eeuw in Afrika is ontstaan, heeft verhinderd dat er sprake was van gewone economische groei, van stijgende inkomens voor Afrikanen en van de opbouw van democratische rechtstaten. De hulp richtte zich vooral op het verlichten van de ergste armoede en nood, maar creëerde onbedoeld ook afhankelijkheid daarvan.
Bijvoorbeeld in een land als Kenia, waarmee het relatief goed gaat, gaat 70% van het nationaal budget op aan salarissen van politici en overheidsfunctionarissen. Een groot deel van de gewone overheidsinvesteringen in de samenleving komen uit ontwikkelingsbudgetten.

Tegelijkertijd beschrijft Moyo – en dat is een belangrijk punt – ontbraken werkelijke economische investeringen uit Europa en de Verenigde Staten in Afrikaanse landen, terwijl het westen tegelijkertijd zijn grenzen zo goed als gesloten hield en houdt voor grootschalige import uit Afrika. Niet alleen was er sprake van groeiende afhankelijkheid van ontwikkelingshulp, er was in veel Afrikaanse landen ook nauwelijks een alternatief voor in de vorm van economische activiteiten die inkomen opleveren.
Door hulpafhankelijkheid en de afwezigheid van economische bloei kennen veel Afrikanen, volgens Moyo, weinig mogelijkheden voor sociale stijging, de armoede is groot en wordt bepaald niet kleiner, de inkomensafstanden zijn immens. Tegenover een enorme populatie van armen staat een kleine groep van exorbitante rijken, die vaak corrupt is en in het bezit van de politieke macht. Veel andere smaken dan heel arm en heel rijk zijn er nauwelijks: middenklassen bestaan maar summier en vooral in de landen waarmee het naar verhouding redelijk of goed gaat.

Ik ben het maar ten dele met Moyo eens. Ik denk dat zij de ontwikkelingshulp veel te veel verantwoordelijkheid geeft voor de miserabele staat van veel Afrikaanse landen; andere – geografische, etnische, historische en politieke – redenen spelen een minstens even grote rol. Bovendien denk ik dat zij een veel beter onderscheid dient te maken tussen noodhulp, zoals nu in de Hoorn van Afrika en langer lopende ontwikkelingsprogramma’s.
Ik wil deze lezing ook niet gebruiken om de aard van ontwikkelingssamenwerking verder te bekritiseren. Niet alleen wordt die discussie al hevig gevoerd, je ziet ook bij veel hulporganisaties een grote verandering in de hulp die zij bieden. Veel meer dan in het verleden richt die zich op de opbouw van bedrijfjes en het versterken van de economische structuur van landen, en de werkgelegenheidskansen van mensen.

Ik haal Moyo aan vanwege een andere centrale boodschap van het boek: wat heeft Afrika nodig?
Moyo stelt dat Afrika werkelijke economische investeringen nodig heeft die leiden tot de opbouw van een sterke en politiek bewuste middenklasse.
Het is deze middenklasse die in staat zal zijn om belastingen te betalen, en die – als zij een perspectief hebben op sociale stijging en een betere toekomst voor hun kinderen – dat ook willen doen.
Moyo’s stelling is dat de corruptie en het vergaande politieke misbruik dat zoveel Afrikaanse landen kennen, ook wordt mogelijk gemaakt omdat burgers geen belang hebben bij de verandering ervan. Ze zijn arm, voor hun inkomsten afhankelijk van buitenlandse hulp en missen elk perspectief op werkelijke verbetering voor zichzelf, hun kinderen en de samenleving. De sociale problemen waarmee zij worstelen zijn zo groot, de cultuur van armoede zo diep geworteld, dat er nauwelijks ruimte is voor solidariteit met elkaar.
Moyo stelt dat – en dat beschouw ik als haar belangrijkste claim – dat alleen de opbouw van middenklassen, zal leiden tot de politieke en democratische verandering die zo veel Afrikaanse landen heel erg hard nodig hebben. Als Afrikaanse burgers een beter inkomen krijgen, belasting gaan betalen, dan zullen zij ook hardere eisen gaan stellen aan de politici die hun geld besteden. Het is dan namelijk hun geld – en geen ontwikkelingsgeld – dat verdwijnt in corrupte zakken. Het is hun geld dat bestemd is voor het onderwijs van hun kinderen, voor gezondheidszorg en voor het bijstaan van armen.

Hier raakt de analyse van Moyo, zij het over een heel ander en oneindig veel kwetsbaarder continent, aan de redenering van Judt. Ook Judt betoogt dat duurzame welvaart en maatschappelijke stabiliteit voor een belangrijk deel op de middenklassen rusten en op een geringe afstand tussen de hoge en lage inkomens: bij een gelijkmatige spreiding van welvaart, gebonden aan een werkelijk perspectief op sociale stijging, zijn de sociale problemen beheersbaar en zijn mensen bereid en in staat tot werkelijke solidariteit.
Hoe ver Afrika hier misschien nog van verwijderd is, en hoe onbegaanbaar misschien ook de route lijkt, Moyo pleit voor een volwassen en eerlijke omgang met Afrikaanse landen. Zij pleit voor werkelijke economische investeringen, zoals – inderdaad – China dat nu doet, en die in de eerste plaats gewone ‘hardwerkende’ Afrikanen ondersteunen. Terzijde, we hoeven geen rooskleurig beeld te hebben van de motieven van Chinezen om te investeren, maar dat maakt het ook niet per se slecht. Bijvoorbeeld in Liberia, waar ik dit voorjaar was, zijn Chinezen in grote getale aanwezig vanwege de rijkdom aan grondstoffen van het land. Maar je ziet ook overal Chinese winkels en kleine restaurants. Aan de rand van de hoofdstad Monrovia wordt een grote universiteit gebouwd met Chinees geld. Dat maakt – hoe dan ook – een daadkrachtiger indruk dan de Unicef-posters die je verderop in de jungle ziet: ‘also boys like to do the dishes’.

Net als Judt pleit Moyo vooral voor de opbouw van meer egalitaire samenlevingen waarin de rijkdom eerlijker wordt gedistribueerd, de inkomensafstanden kleiner zijn en waar via de belastingen en via politieke inmenging mensen betrokken zijn bij het welzijn van elkaar en van hun land.

Ik denk dat velen van u, die hier vandaag aanwezig zijn, een wat grotere dan gemiddelde belangstelling hebben voor ontwikkelingssamenwerking en worstelen met de vraag hoe wij de derde wereld kunnen helpen. Zoals Peerke Donders, de naamgever van deze lezing, dat meer dan een eeuw geleden deed in Suriname.

Hoe kunnen wij Afrika helpen?

Met het beantwoorden van deze vraag wil ik deze lezing afronden.
In de eerste plaats door ons zelf te helpen. Hoe moeilijk ook de economische periode die wij doormaken, hoe hoog de nood aan bezuinigingen ook is, juist nu moeten wij er naar streven om de inkomensafstanden in onze samenleving niet verder te laten vergroten, en onze publieke sfeer niet te laten verloederen. Alleen als onze samenleving in de toekomst een rechtvaardige is, die gelijke kansen op onderwijs, werk en welzijn kent voor mensen uit alle inkomensklassen, zal er de bereidheid zijn en blijven om over onze schutting heen te kijken en een open oog te hebben voor de noden in Afrika.

In de tweede plaats, door tegelijkertijd onze omgang met Afrika te veranderen. Anders dan Moyo denk ik dat hulp – en zeker noodhulp – voorlopig noodzakelijk zal blijven. Maar wij moeten ons meer en meer concentreren op het investeren in duurzame economische groei in Afrika. Via microkredieten, via venture capitalists die kleine bedrijfjes (taxi-, telecombedrijfjes) helpen starten, via publieke organisaties die mensen trainen in politieke en democratische weerbaarheid, zoals nu door een aantal NL’se organisaties in de landen van de Arabische lente wordt gedaan. We zullen ook eerlijke handel moeten gaan toestaan. De benadeling van Afrika die het gevolg is van protectionisme en tarfiefmuren, is absurd – zeker in het licht van de grote armoede die daar is en de hulp die er vanuit Europa naar toe wordt gezonden.

Als ik terugdenk aan de zondagse ritjes met mijn moeder, moet ik altijd een beetje grinniken, Vanwege het schaamteloze naar binnen loeren natuurlijk, maar ook vanwege de volledige afwezigheid van jaloezie en rancune bij andermans uitgestalde rijkdom. In ons leven zat namelijk ruimte en perspectief genoeg om niet afgunstig te zijn.

Ik hoop dat mijn dochter ooit, met haar dochter (wie weet?) zo’n zondags ritje maakt, vrolijk en enkel licht gegeneerd, wetende dat ook zij alle ruimte hebben om zich te ontwikkelen en ontplooien.
Sterker, ik hoop dat over enige tijd een vrouw in Monrovia met haar dochter een ritje naar de buitenwijken maakt. En zich dan vermaakt. Sans rancune, omdat zij het zelf ook goed hebben.

Deze lezing werd uitgesproken op 6 november in Tilburg, ter gelegenheid van de Peerke Donderslezing op 4 november 2011

Een trieste bedoening, en dat is het. Vandaag is er een aanvang gemaakt met het kappen van bomen op Nienoord. Er is veel over te doen geweest. Een jarenlange discussie, een klankbordgroep waar breed inspraak in mogelijk was en een uiteindelijk plan wat de goedkeuring kreeg van de raad van Leek. En toch… als dan de eerste bomen om gaan is dat verre van een prettig gezicht. Deze week moest ik bloed laten prikken in Dienstencentrum de Schutse. En waar ging het over in de wachtkamer? Juist, over de bomen op Nienoord. In geuren en kleuren zat een mevrouw te vertellen hoe slecht het plan wel niet was. Die bomen zijn niet ziek, het gaat alleen maar om het geld. Het zijn de bekende uitspraken van degenen die er niets over weten. Een wat oudere man zat het aan te horen en ging er op in. "Je kunt overal wel tegen aan schoppen" sprak hij, en lachte er veel betekenend bij. Op RTVNoord zag ik vanavond beelden van het zaagwerk. Tja, triest om te zien. Wat ook triest is de bedreiging aan het adres van de wethouder. Hoewel triest wel erg zwak uitgedrukt is. Terecht zal er aangifte worden gedaan bij de politie en dan hoop ik ook echt dat de dader opgepakt zal worden. En wil deze dat voorkomen dan doet hij/zij er verstandig aan zich zelf aan te geven. Heel misschien zal dan een spijtbetuiging strafvervolging voorkomen. En bij het niet zich zelf aangeven? Dan blijft het bij een laffe daad in een steeds meer hufterig Nederland. En voor de wethouder. Sterkte!

Ik realiseerde het me toen ik vrijdagmiddag op mijn rug lag en de helder blauwe hemel inkeek. Het was stralend weer en na een fikse wandeling was het voldoende warm om nog even een buitendutje te doen in mijn verrukkelijke ligstoel. Maar daar kwam het niet meer van; mijn hersens hadden 'blauw' gespot en de hele week kwam langs.

 

Het begon eigenlijk vòrige week al, toen ik kennis maakte met een inspirerend mens die een blauwe achternaam bleek te hebben. Het tweede blauw deed zich zondagavond voor. Radio 6 heeft dan een heel prettig radioprogramma dat in de vertrouwde handen is van Co de Kloet. Hij sprak in de studio met Michiel Borstlap die een nieuwe cd had afgeleverd en als je iets leuks mailde, dan maakte je daar kans op. Ik dacht eerst dat ik Keith Jarrett hoorde, maar het was één van de composities die Borstlap had gemaakt voor zijn pas geboren dochter. Prachtig, sfeervol. Ik mailde snel iets en Yess! een half uur later ontving ik bericht dat de cd Blue naar me opgestuurd zou worden. Is inmiddels ontvangen en de klanken kleuren nu mijn huis. Een aanwinst.

 

Dinsdag was het de dag dat Mauro een blauwtje liep. Overal vond hij dichte deuren. De cda-dissidenten zeiden dat de 'oplossing' er was, maar in wezen redden zij hun eigen huid en niet die van de 18jarige Angolese Nederlander die dus nog altijd met uitzetting wordt bedreigd.

Maar het bleef de hele week onrustig. In mijn eigen programma werden afspraken verzet, een opdracht die binnen handbereik was werd op de lange baan geschoven en nieuwe mogelijkheden werden geboren; blijdschap en teleurstelling bleven door elkaar lopen, in een hoog tempo. In de buitenwereld was het niet anders; weer vergaderden de rijkste landen en wij weten niet waarover en wat dat opleverde. De tegenbeweging, de Occupy Movement, maakte eveneens crises door; politiegeweld o.a. in Oakland en Amsterdam zette de hang-occupyers eruit, waardoor de Beweging in beweging kan blijven. Berichten over de Arabische Lente melden op veel plaatsen zware bewolking.

 

Donderdagavond keek ik nog even Blauw en Witteman (grapje!). Daar zag en hoorde ik voor het eerst Ingeborg Beugel. Stevige stem, actief aanwezig en vooral, als voormalig correspondente in Griekenland, goed op de hoogte van interessante details aangaande de Griekse crisis. Ze bracht nuance in het al te makkelijk opgeroepen beeld over luie en opstandige Grieken en belichtte wat voor iemand Papandreou nog meer is dan de gedoodverfde onbetrouwbare staatsman. Ze benadrukte de rol van de banken, die al jaren veel te hoge leningen gaven en hun aandeel in de huidige ellende. Toen ik mijn enthousiasme over haar inbreng in 140 tekens op Twitter wilde delen, bleek dat er al over haar gesproken werd. Het was ongelofelijk! Alle denkbare sexistische uitspraken in no time op de timeline. Ik was perplex. Je hoeft het niet enthousiast te zijn over iemands bijdrage, maar ik ergerde me groen en geel (en je weet dat dat samen blauw is) aan de wijze waarop ze werd afgeschilderd. Het herinnerde me weer aan het maaiveld en hoe je kop eraf moet als die er boven uit steekt. Maar ze is mijn nieuwe heldin.

 

Ik dacht dat er nog een blauwe maandag was, maar dat is me ontschoten.

 

Vrijdag 4 november was het volgens de Maya-kalender de dag van de Blauwe Adelaar, toon 3, met als boodschap: gebruik je onafhankelijke visie om te volgen wat je hart je ingeeft vandaag. Volgens mij is dat altijd een goed advies. Het was vandaag ook mijn moeders verjaardag.

Dus alle reden om te gaan dansen in mijn nieuwe blauwe jurk.

 

Ineke M. Verdoner

 

Co Live van zondag 30 oktober

Informatie over de Maya-kalender

 Mauro staat niet alleen.Overal waar ik kijk lees ik iets over Mauro. Overal waar ik luister hoor ik iets over Mauro. Jammer genoeg is Mauro niet alleen. Voor de herfstvakantie hebben wij tijdens een les de verjaardag van een Turkse tweeling gevierd. De competitie voor mooie cijfer werd door deze tweeling glansrijk gewonnen. Julie begrijpen het al. Nu mag de rest weer ten zien wie goed geleerd hee...

Gelukkig werd er dit weekend weer eens gewonnen in de competitie. Ook nog met ruime cijfers, tegen een ploeg waarmee we het anders altijd moeilijk hebben. Het leidde de aandacht, al was het maar voor even, af van de bestuurscrisis die schijnt te woeden in en om de Arena. Met dank aan de Telegraaf (spreekbuis van Cruijff) en Parool/AD (voor het broodnodige tegengeluid) weten we hoe gezellig het eraan toe gaat in de Raad van Commissarissen. Duidelijk is in elk geval dat er nog steeds geen nieuwe technisch directeur is en dat Cruijff nog meer vertrouwelingen in de Ajax-organisatie probeert binnen te krijgen. De kern van het probleem is volgens Cruijff “dat we verschillend denken. Zij zien Ajax als een beursgenoteerd bedrijf. Ik zie Ajax als een voetbalclub.”

Het conflict tussen Cruijff en co. en de anderen is een tegenstelling die in de bestuurskunde en organisatiewetenschap klassiek is geworden: managers tegenover professionals. Het is een tegenstelling die we ook in het onderwijs, in de zorg, in het openbaar vervoer en in veel andere sectoren tegenkomen. Sommigen zijn ervan overtuigd dat je niet goed in staat bent een ziekenhuis te leiden als je niet zelf ook operaties hebt gedaan, of dat je geen goede directeur van een middelbare school kunt zijn als je niet zelf ook voor de klas hebt gestaan. Vandaar de wens van Cruijff om overal in de organisatie ‘voetbalmensen’ in managementposities aan te stellen: je kunt alleen Ajax leiding geven, als je zelf ook hebt gevoetbald. En dan het liefst op een hoger niveau dan Beenhakker, Adriaanse of Van Gaal. Managers die niet die achtergrond hebben, zouden niet snappen hoe een voetbalclub geleid moet worden en zouden ook niet snappen hoe je binnen een club professionals (trainers) tot hun recht kunt laten komen.

Maar de tegenstelling tussen bedrijf en voetbalclub is misleidend: Ajax is natuurlijk allebei. Een stervoetballer is niet meteen een goede trainer en zeker niet meteen een goede manager. Wie op cruciale functies zit in een grote organisatie met veel personeel en een miljoenenbegroting, heeft er weinig aan dat hij in een ver of minder ver verleden zo’n mooie voorzet in huis had. Een deel van Ajax is een bedrijf en moet ook als een bedrijf worden geleid. Juist managers die niet beladen zijn met te veel voetbalachtergrond kunnen de professionals op de Toekomst en in de Arena de ruimte geven om hun kwaliteiten in te zetten. Te veel voetbalkapiteins op een schip leidt alleen maar tot gedoe over de koers, voordat de boot überhaupt kan gaan varen.

In de praktijk blijkt de tegenstelling tussen managers en professionals helemaal geen tegenstelling te zijn. Eerder zijn beide groepen complementair, als ze elkaar tenminste de ruimte geven dat te doen waar elk van beiden goed in is. Ik zou hopen voor mijn cluppie dat Cruijff ooit nog eens tot dat inzicht mag komen. Dan kunnen zowel Steven ten Have als Frank de Boer hun werk doen en staan we volgend jaar weer op het Museumplein. Of op zo’n troosteloze parkeerplaats, maar het gaat om het idee…

 

Ruim een week geleden maakten wij, als stuurgroep Brabant Culturele Hoofdstad 2018, bekend dat we erover nadachten om aan de gemeenteraden en Provinciale Staten voor te stellen om Eindhoven voor te dragen als gemeente die namens ons volgend jaar het Bidbook moet indienen. Dat wordt steeds meer actueel omdat het artistiek team druk doende is dat Bidbook samen te stellen en zich goed oriënteert op onze sterke en zwakke punten in dat proces. Sondering bij de Europese Commissie, het ministerie van VWS, juryleden en andere direct betrokkenen maakte ons ook duidelijk dat het echt onvermijdelijk is dat het Bidbook door een stad moet worden aangeboden aan de Europese jury, zoals in de regelementen is vastgelegd en zeker nog tot 2020 zal gelden. Wel stelt de jury het zeer op prijs als het programma breed wordt gedragen door de regio en omliggende steden en zeker ook dat er samenwerking met andere partners binnen en buiten Europa wordt gezocht. En het feit dat de stad Essen destijds het bidbook indiende, maar dat iedereen weet dat Ruhr 2010 een event was waar alle Ruhrgemeenten intensief aan deelnamen, bewijst ook dat de indienende stad niet automatisch de hoofdrol speelt in het gebeuren rond Culturele Hoofdstad. Ook andere regio's bevestigen dit.

Wat ons stimuleerde om voor Eindhoven te kiezen was vooral dat deze grootste van de vijf deelnemende steden bij een Europese jury het meeste respect zou afdwingen en de verbinding tussen moderne post-industriele (culturele) stedelijkheid en traditionele kunst en cultuur het beste kan verbeelden. Ook al hebben alle andere partners ook zeer sterke punten in hun presentatie en ambities, Eindhoven kan als slimste stad ter wereld deze nominatie het beste binnen halen, lijkt ons. Bovendien heeft Den Bosch al haar handen vol aan Jeroen Bosch en dat zou juist contraproductief voor de nominatie kunnen werken en hebben Helmond, Tilburg en Breda een veel beperktere internationale uitstraling.

Ik werd afgelopen week nog eens bevestigd in deze voorkeur toen ik deelnam aan activiteiten in het kader van de Dutch Design Week in Eindhoven. In prachtige oude Philipsgebouwen, in indrukwekkende nieuwbouw, overal op straat en op pleinen en rondgereden door enthousiaste studenten in fraai gepimpte Mini's kon je overal je hart ophalen. Met productdesign, mode, film (van uiteraard Bredase deelnemers), architectuur en nog veel meer werden honderdduizenden bezoekers van heinde en ver ondergedompeld in deze hedendaagse cultuur. Een leuke opmaat richting 2018 en een stevige uitdaging voor alle andere partners van Brabantstad!

Het valt veel mensen op en het komt overal ter sprake: het lijkt alsof de hele wereld door elkaar geschud wordt. Hier en daar letterlijk door het overmatige water in Thailand en Italië en weer een aardbeving in Turkije. We hebben net een week van voortdurend overleg tussen de regeringsleiders achter de rug; paniekvoetbal over de financiële crisis en met name de gevolgen voor de Euro en de Europese samenwerking.

De Libische dictatuur is voorbij en de bevolking staat voor de opdracht om een nieuw en eigen bestuur te ontwikkelen. De Occupy-beweging breidt zich verder uit en weer is er een jonge asielzoeker die dreigt te worden uitgezet. En dit is slechts een willekeurige greep

What the hack is going on?

Iemand formuleerde het als volgt: nu de Maya-kalender afloopt begint de tijd waarin al het

goede versterking krijgt uit het collectief en het 'kwaad' zijn macht zal verliezen.

Dat lijkt een mooie profetie, maar als je de krant leest dan lijkt het er niet op dat die tijd in aantocht is. Het omgekeerde lijkt eerder het geval.

 

Maar wat gebeurt er eigenlijk?

Nog niet eerder was het zo zichtbaar wat zich afspeelt in torentjes, parlementen en aan vergadertafels. Meer dan ooit komt datgene dat voorheen verborgen bleef in de openbaarheid. Steeds minder mensen snappen de complexe financiële systemen en steeds meer deskundigen geven toe dat de constructies niet meer te volgen zijn.

Ik vertaal al deze signalen als de grote opruiming die moet plaatsvinden alvorens er ruimte kan zijn voor een nieuwe ordening.

Moeder Aarde schijnt haar eigen wijze van herschikking te hebben en roert zich om weer in een goede positie te komen. Dat veroorzaakt op veel plaatsen uiterst moeilijke omstandigheden en brengt mensen ook nader tot elkaar.

De Eurolanden hebben zich met elkaar verbonden en moeten daarom net zo lang met elkaar om tafel tot er weer een stukje basis is om verder te kunnen. Makkelijke oplossingen zijn al lang uitverkocht, dus het komt er echt op aan.

Het Libische volk gaat de gigantische uitdaging aan om uit het niets een samenleving te creëren die recht doet aan ieder mens en dat zal niet zonder vallen en opstaan gaan.

De Occupiers in al die steden op de wereld houden zich bezig met de universele oefening om op een goede manier van gedachten te wisselen over allerlei grote en kleine zaken, naar elkaar te luisteren en nauwlettend te zorgen voor het vreedzame karakter van dit samenzijn, in de meest brede betekenis van het woord.

 

Dat is wat er gaande is. Overal gaat het licht aan en dat toont de werkelijke stand van zaken. Het ziet er vaak niet fraai uit en daar kan je pessimistisch en depressief van worden. Dat kan je ook niet doen en op zoek gaan naar je eigen bijdrage aan de omwenteling en herschikking. Of je je nu laat inspireren door de Maya-kalender die vandaag, 28 oktober afloopt, door de bevlogenheid van de Occupiers, of door een Angolese jongen en zijn Nederlandse familie die aantonen dat wetten en regels er dienen te zijn om mensen te steunen en niet om weg te sturen.

 

Hoe dan ook, het is tijd.

Tijd om het goede te helpen versterken. Dat kan op allerlei manieren en het is de bedoeling dat ieder dat doet overeenkomstig haar en zijn eigen mogelijkheden. Kleine beetjes helpen en hebben grote gevolgen. Juist nu. Want wij zijn de verandering die we willen zien.

Wij zijn de rest van de wereld en het is aan ons om deze prachtige planeet over de drempel van de Nieuwe Tijd te helpen.

(Amen en Welterusten)

 

Ineke M. Verdoner

Prachtig artikel van Bas Heijne in NRC

 

Regelmatig staat de term “stressbestendig” bij de functie-eisen in personeelsadvertenties. Het is ook een uitermate fijne eigenschap en leidinggevenden hebben meestal veel plezier van stressbestendige mensen. Over het algemeen zijn ze extravert, zien overal mogelijkheden, kunnen goed met onzekerheden omgaan en willen zich graag bewijzen. Elk voordeel heeft zijn nadeel.

Lees verder...

Het is nu, in 2011, precies 100 jaar geleden dat Taylor begon om het machinistische-systeemdenken toe te passen op de productieprocessen van bedrijven.

Ook in andere sectoren is dat model leidend geweest; ik noem dat -kort door de bocht - het lopende-band-model; ieder voegt een onderdeel toe en alleen de Leider heeft zicht op het geheel. Meer en meer gaan we aan die verregaande arbeidsdeling voorbij, hoewel het lijden dat daardoor is ontstaan nog niet voorbij is.

 

Het tijdschrift Slow Management wijdt zijn herfstnummer aan de invloed van Taylor en de andere visies die ontstaan. De aandacht voor dit onderwerp is een typisch voorbeeld van synchroniciteit: uitingen van een verschijnsel die zich tegelijkertijd manifesteren. Ik noem er een paar die mij onder ogen komen:

• * de NTR brengt sinds een paar weken weer een serie over De Slavernij op de tv;

• de discussies over Het Nieuwe Werken (HNW) is overgegaan in cursussen en training over hoe werken anders te organiseren;

• * Christina de Châtel maakt een prijswinnende dansvoorstelling waarin de waanzin van het alsmaar doorgaan wordt gedanst op machine-achtige muziek.

• * het boek 'durf te vragen', een opbrengst uit het twitterwezen, heeft het licht gezien;

• een toenemende belangstelling voor de betekenis van de Mayakalender, de opkomst van Grootmoeders-groepen, Lichtwerk e.d.;

• * de grote opkomst wereldwijd onder de naam Global Change Movement;

• * de Belgen experimenteren met een andere democratische vorm om grote onderwerpen te bespreken met grote groepen mensen in de samenleving.

 

Er is overal beweging gaande die uitdrukking geeft aan veranderingen die zich in onze samenleving afspelen. In een poging om die ontwikkelingen samen te vatten noem ik het dat zich een gevoel van urgentie manifesteert om uit afgescheidenheid te stappen. Het besef dat we allemaal met elkaar verbonden zijn en het verlangen om die verbindingen te leven is de diepe drijfveer van steeds meer mensen.

Taylor had een machine-matige vorm van samenhang uitgedacht, zodat productieprocessen soepeler zouden verlopen en daardoor een hogere opbrengst en dus winst zouden genereren. In deze tijd zijn we toe aan het doorbreken van dit te ver doorgevoerde systeem: we willen deel zijn van het geheel, de menselijke maat moet weer leidend zijn en 'zingeving' en van 'betekenis zijn' worden ook binnen organisatieprincipes steeds minder als 'soft' aangeduid.

 

Ik was zaterdag 15 oktober op het Beursplein in Amsterdam, samen met Sanne en nog 2000 anderen. Het was stralend weer en dat vind ik een goed omen. De roep op het protest-plein was divers: om geld weer als middel te gebruiken en niet als doel, om Moeder Aarde centraal te stellen in beleidsvorming, om elkaar lief te hebben. Er waren veel kinderen, er was kleur, muziek en aan het einde van de dag volwaardig voedsel voor een vrijwillige bijdrage.

Mijn hart liep over toen 'Imagine' van John Lennon werd gezongen. Trouwe lezers weten van mijn liefde voor de tijdloze tekst van deze song omdat al het verlangen naar een betere wereld, de Nieuwe Aarde er uit spreekt.

'You may say i'm a dreamer, but i'm not the only one' werd die dag weer een beetje meer bewaarheid. Vanuit die inspiratie heb ik de microfoon gepakt om mijn blijdschap dat we bij elkaar waren, niet alleen als demonstranten, maar vooral als 'gathering' uit te spreken. Ik kreeg zoveel bijval!.

Er komen steeds meer mensen bij op de pleinen, waar gepraat, gefilosofeerd, gedacht wordt over hoe-verder. Natuurlijk is er geen snel plan, want die hebben we allemaal al langs gehad. Het gaan nu om Slow en Samen. Het gaat om bezetten met als doel bevrijden van alles dat niet meer werkt en dat we niet meer nodig hebben. Ik kom je graag tegen, laten we het er over hebben, bij de koffie, op een plein, via twitter #occupyAmsterdam, #occupyeverything; overal dus.

En heel graag via dit blog.

 

Ineke M. Verdoner

 

Op 40 minuten: Dansgroep Amsterdam van Christina de Chatel.

Buitenhof over het Belgische initiatief

ManagementMagazine Slow management